Wiadomości24 > Cywilizacja > Historia > Czy z Westerplatte zniknie słynny pomnik?

Pozycja materiału w rankingach:

#17046 wg odsłon (miesięczny)

17046 miejsce

Dział: Historia

Ocena: 5pkt

Oceń:

Czy z Westerplatte zniknie słynny pomnik?

Źródło: Dziennik Bałtycki
2007-08-03 07:38
Odsłon: 12429
Komentarzy: 6

Tagi:

Monument na Westerplatte - jeden z najważniejszych znaków rozpoznawczych Gdańska, budzi wątpliwości. Rozważana jest możliwość jego zmiany, przebudowy, a nawet usunięcia.

Na Westerplatte trwają przygotowania do rewitalizacji dawnego pola bitwy, a w ich tle widać już zarzewie nowej batalii. Jej inicjatorem jest Stowarzyszenie Rekonstrukcji Historycznej Wojskowej Składnicy Tranzytowej od lat walczące o odkłamanie historii tego miejsca.

Zapaleńcy, a jednocześnie skrupulatni badacze historii tropią błędy zawodowych historyków. Wyszukują i znajdują bez trudu nieścisłości i rażące przekłamania. Kilka lat temu wywołali prawdziwą burzę gdy ujawnili, że osobą której Westerplatte zawdzięcza swoją obronę nie był wcale jego dowódca - mjr Henryk Sucharski, lecz jego zastępca, zapomniany kpt. Franciszek Dąbrowski. Ostatnio członkowie stowarzyszenia wystąpili z projektem usunięcia
z Westerplatte radzieckiego czołgu, który ma tyle wspólnego z prawdą historyczną o tym miejscu co serial "Czterej pancerni i pies".

Stowarzyszenie coraz bardziej przejmuje inicjatywę, a jego prezes jest Mariusz Wójtowicz-Podhorski, od pewnego czasu także pełnomocnik wojewody pomorskiego ds. Weterplatte, występuje z coraz bardziej śmiałymi projektami. Podczas niedawnej
wizyty na Westerplatte wicewojewody Aleksandry Jankowskiej ujawnił, że jego zdaniem pomnik na Westerplatte będzie musiał zostać rozebrany. Pretekstem mają być względy techniczne.

- Kopiec, na którym stoi pomnik, zaczął osiadać i się przechyla - mówi prezes Podhorski. Ten stan się może pogarszać. Kilkutonowe bloki nie są zespolone, lecz ułożone na ołowianych płytach. W miarę upływu lat to może zagrażać turystom.Czy nie warto w takim razie przeprowadzić remontu? Według Podhorskiego nie, bo pomnik nie jest szczególną pamiątką.

- Sam kopiec - tak, bo to prasłowiańska forma upamiętniania wydarzeń - mówi prezes i zwraca uwagę na okoliczności powstania monumentu: - Postawienie pomnika narzucono odgórnie, stąd na nim dwóch żołnierzy z pepeszą u góry, stąd napis: 30 marzec 1945 rok, a nie ma 1 września 1939. Są też Lenino, Studzianki, Murmańsk.

Jeżeli chodzi o postawienie nowego pomnika, to Podhorski mówi, że "nie wybiegałby tak daleko w przyszłość". Jego zdaniem istnieją
lepsze formy upamiętniania tego typu wydarzeń na świecie. W Anglii stawia się np. pomniki wiernie przedstawiające żołnierzy w akcji. W Polsce też są takie przykłady.

- Ten pomnik na Westerplatte jest w zasadzie punktem widokowym. Zastąpienie go czymś efektowniejszym i zarazem skromniejszym jest warte rozważenia - mówi Podhorski. Co na to wicewojewoda Jankowska? - Moja opinia odnośnie zmiany pomnika na Westerplatte jest zbieżna z tym, co mówi pan Mariusz Wójtowicz-Podhorski - stwierdza. - Postanowień w tej sprawie jeszcze nie ma, ale niewątpliwie: ten pomnik nie upamiętnia ludzi, którzy tutaj zginęli. Jest oderwaną historią, bo na przykład napis: Murmańsk nie ma niczego wspólnego z tym miejscem. Jestem za tym, żeby przywrócić tu pomnik, upamiętniających naszych żołnierzy i to, co się stało 1 września 1939 roku. Według mnie rewitalizacja Westerplatte powinna doprowadzić do tego, żeby można je porównać do Muzeum Powstania Warszawskiego. Warszawa odnalazła bowiem sposób na historyczne upamiętnienie swych wydarzeń i tak samo powinno stać się z Westerplatczykami.

Współautorem obecnego oblicza Westerplatte i pomnika, jest prof. Franciszek Duszenko, artysta rzeźbiarz. Tworzył on to miejsce
wspólnie z nieżyjącym już, profesorem Adamem Hauptem, architektem.
Duszenko jest zaskoczony i przybity: - Nikt mnie do tej pory nie pytał o zdanie w sprawie rewitalizacji Westerplatte - mówi profesor. - To dziwne. Potem wynikają z takich sytuacji dziwne nieporozumienia i kłopoty. Uważam. że absolutnie nie należy usuwać pomnika z Westerplatte. Byłoby to zniszczenie. Taki jest, jaki jest. Taka jego uroda, zatwierdzona przez różne komitety budowy. Jestem tym wszystkim, co teraz zaczyna się dziać, bardzo zaskoczony. Był konkurs, na który nadesłano 72 prace i wygrała nasza. Realizacja trwała bardzo długo. Dlaczego dopuszczono w takim razie do błędów?

Według profesora dyskusja na temat napisu na pomniku Poczta Gdańska, też była bardzo szeroka: - Nie wiem, czy zgodziłbym się teraz na wprowadzenie zmian na pomniku. Muszę się zastanowić. Do tamtego brzmienia jestem w jakiś sposób przywiązany. - Od początku byłem przeciwny temu monumentowi - mówi prof. Andrzej Januszajtis znawca historii Gdańska. - Prawdziwym upamiętnieniem Westerplatczyków jest bowiem Wartownia nr 1. Czy dzisiaj ten pomnik na kopcu zmieniać - zastanawia się Januszajtis? Przynam, że nie wiem. Należy jednak usunąć błędne napisy, np.: Poczta Gdańska. Zamiast tego powinno być: Poczta Polska w Gdańsku.

Zgadza się z nim prof. Jerzy Samp. - Niektóre detale muszą być zmienione: Poczta gdańska była przecież niemiecką. Ale co do rozbiórki
nie mogę teraz jednoznacznie się wypowiedzieć. Ten pomnik stał się już symbolem Gdańska.W publikacjach można znaleźć też dwie jego nazwy: Obrońców Wybrzeża lub Bohaterów Westerplatte. Póki co na Weterplatte przewidziana jest likwidacja niektórych obiektów, m.in. betonowych budowli powstałych po II wojnie światowej.

- Pomysł demontażu pomnika to na razie prywatna inicjatywa - mówi Marcin Tymiński rzecznik konserwatora zabytków. Gdyby taki pomysł został zgłoszony, potrzebna byłaby szersza dyskusja na ten temat.
Kazimierz Netka

Zobacz także:

Dodaj do

Komentarze: 6

Sortuj komentarze:

Mariusz Wójcik 03.08.2007 11:58

Ocena:

Absurdalnym wydaje się pomysł zniszczenia wizytówki Gdańska, z powodu przekłamań historycznych. Do tej pory nikomu nie przeszkadzał ,nagle przeszkadzać zaczął . Dlaczego? Wiedzą chyba tylko sami wnioskodawcy tego chybionego pomysłu.

Komentarz został ukrytyrozwiń

Agata Pańczyk 03.08.2007 11:43

Ocena:

Ten pomnik to nie tylko monument - to jest symbol - Gdańska i naszej historii. Nie można go zbrzurzyć! Te plany wydają mi nierealne...

Komentarz został ukrytyrozwiń

Autor usunął profil 03.08.2007 11:09

Ocena:

I zarowno w Berlinie, jak i w wielu innych niemieckich miastach (rowniez w Hameln) stoja jego fragmenty. To po prostu kawalek historii, jesli nawet niechlubnej...

Komentarz został ukrytyrozwiń

Miroslaw Kraszewski 03.08.2007 10:51

Ocena:

Wielu urodzonych w Niemczech nie wyobrazalo sobie azeby zyc bez muru dzielacego DDR i BRD.
To byl przeciez funkcjonalny pomnik niepodleglosci DDR i wrosl sie w zycie codzienne...............

Komentarz został ukrytyrozwiń

Sławomir Żylak 03.08.2007 10:11

Ocena:

Moim zdaniem powinni zająć się zespoleniem bloków i utwardzeniem podłoża. To nie pierwsza budowla, która się przechyla i są sposoby na ich uratowanie - można przecież wykonać tzw "zastrzyki" z betonu co zapobiegnie osiadaniu a i są sposoby na utrzymanie nasypów w miejscu. Co do samego pomnika to powinno się go trwale połączyć (jeżeli to konieczne) i dopisałbym/zmienił napisy, choć można by dodać na trasie podejścia kilka tablic informacyjnych dlaczego są takie a nie inne napisy na pomniku. Zainteresowani mieliby jasność a ci, których i tak to nie interesuje ominęli by je by zrobić upragnioną fotkę pod pomnikiem.

Komentarz został ukrytyrozwiń

Autor usunął profil 03.08.2007 08:28

Ocena:

Jasne... jako nastepny rozbierzcie Palac Kultury... a potem katowicki Spodek... tez wszystko przeciez pamiatki po komunie... Prawda historyczna czy nie, symbole zostawcie w spokoju...

Komentarz został ukrytyrozwiń