Facebook Google+ Twitter

Pozycja materiału w rankingach:

77448 miejsce

"DEKALOG VIII". Nie mów fałszywego świadectwa przeciw bliźniemu

"Badamy, analizujemy, opisujemy, ale jak rozwiązać tę niesprawiedliwość. Dlaczego jedni mogą tylko ratować, a drudzy być tylko ratowani. Wie pani?"

Kadr z filmu Wszystkie filmy Kieślowskiego mają znaczenie, ale ten zajmuje w moim umyśle, sercu szczególne, wyodrębnione miejsce.
Zofia, profesor etyki, jest główną bohaterką tego odcinka. Prace jej są cenione i przetłumaczone na kilka języków. Interesująco prowadzi wykłady i ćwiczenia, zdumiewające jest liczba studentów na sali wykładowej. Należy do skromnych osób ale kryje się w niej jakaś tajemnica. Mieszka sama, gdyż syn wyprowadził się od niej. Aby zrozumieć historię bohaterki wykładającą etykę, należy zacząć od retrospekcji tego, co wydarzyło się 45 lat wcześniej. Dochodzi do spotkania dwóch osób, które znajdują się w specyficznej sytuacji. Pewnego dnia na zajęcia Zofii przyjeżdża z Ameryki Elżbieta, kobieta, która jak się potem okazało, tłumaczyła wiele z jej prac.

Tematem wykładu jest Piekło etyczne, studenci są zachęcani do opowiedzenia różnych historii. Najczęściej bohaterowie są przedstawiani w takich sytuacjach, w których dokonany wybór zawsze będzie zły. Nie ma dobrych rozwiązań. Elżbieta, Polka z pochodzenia, opowiada historię małej żydowskiej dziewczynki. Był czas okupacji, a dziecko potrzebowało schronienia. Młode katolickie małżeństwo początkowo wyraziło zgodę na pomoc, ale potem się z tego wycofało. Po zajęciach Elżbieta rozmawia z wykładowczynią. Sytuacja się wyjaśnia. Okazuje się, że wspomnianą dziewczynką była Elżbieta, a jej niedoszłą opiekunką – owa pani profesor. Decyzja ta miała wielki wpływ na jej życie, a wyrzuty sumienia nękały ją przez całe 45 lat.

Poniżej sekwencja z filmu (dialog Elżbiety z Zofią) (...)
Elżbieta : Jest teza, iż człowiek, który ratuje innych ma szczególne cechy, jak i ten co wymaga ratowania
Pani Profesor : Tak, chyba są takie cechy (…)
Elżbieta: Badamy, analizujemy, opisujemy, ale jak rozwiązać tę niesprawiedliwość. Dlaczego jedni mogą tylko ratować, a drudzy być tylko ratowani? Wie pani?
Pani Profesor: Nie wiem (…)
Zofia tłumaczy się, co było motywem, że zrezygnowała z pomocy dziecku:
Mój mąż wtedy był oficerem KEDYWU. Otrzymaliśmy wtedy informacje, że ludzie, do których ma pani trafić pracują dla gestapo, że przez panią, księdza i pani opiekuna gestapo trafi do nas, do organizacji. To mógł być kanał wsypy. Taka jest cała tajemnica
Elżbieta : Rzeczywiście, to takie proste (…) Potem okazało się, iż informacja jest fałszywa.
Zofia: Zostawiłam cię samą i wysłałam prawie na pewną śmierć i wiedziałam, co robię. Tak, masz rację. Nie ma idei, nie ma myśli, nie ma nic, co byłoby ważniejsze od życia dziecka - trzymają się za ręce, następuje pojednanie.
Elżbieta stawia pytanie: Co pani mówi swoim studentom – jak żyć?
Profesor: Ja im nie mówię. Jestem z nimi po to, aby sami do tego doszli
Elżbieta: Do czego?
Profesor: Do dobra. Ono jest. Myślę, że ono istnieje w każdym człowieku. Sytuacja wyzwala dobro albo zło. Tamten wieczór nie wyzwolił we mnie dobra
Elżbieta: A kto to ocenia?
Profesor: Ten, który Jest w każdym z nas
Elżbieta: Nie czytałam w pani pracach o Bogu
Profesor: (…) można nie wątpić nie używając słów. Człowiek jest wolny, może wybierać, jeśli chce, może zostawić Boga poza sobą
Elżbieta: A w to miejsce?
Profesor: Samotność tutaj, a tam, no spróbuj pomyśleć do końca. Jeśli jest pustka, jeśli wtedy naprawdę jest pustka, to w takim razie…
Elżbieta: Tak, ja to wiem (…)

W jakimś stopniu to spotkanie z Elżbietą było rachunkiem sumienia pani profesor. Proces przebaczenia rozpoczął się w sercach o wiele wcześniej, ale to spotkanie dwóch kobiet, dwóch serc przyczyniło się do pełnego pojednania.

Leksykon polskich filmów fabularnych, oprac. zespół pod kier. Jana Słodowskiego, Warszawa 1997.

Wybrane dla Ciebie:




Komentarze (0):

Dziękujemy za Twoją aktywność w serwisie wiadomosci24. Do zobaczenia niebawem w innym miejscu.

Copyright 2017 Wiadomosci24.pl
#PRZEPROWADZKA: Dowiedz się więcej

Korzystamy z cookies i local storage.

Bez zmiany ustawień pliki są zapisywane na urządzeniu. Więcej przeczytasz tutaj.