Facebook Google+ Twitter

Pozycja materiału w rankingach:

20962 miejsce

Falująca ziemia, czyli o trzęsieniu ziemi słów kilka

Czy istnieje żywioł, którego siła potrafi sprawić, że twarda skorupa ziemska, po której na co dzień stąpamy, zachowywać się będzie niczym woda? Odpowiedź brzmi: tak. Tym żywiołem jest trzęsienie ziemi.

Rozmieszczenie i kirunki poruszania się płyt tektonicznych na ziemi / Fot. Wikipedia.pl / public domainKontynuujemy nasz cykl artykułów "Tajemnice żywiołów ziemi". Tematem poprzednich dwóch tekstów były huragany i tsunami. Teraz Wiadomości24.pl postarają się w prosty i krótki sposób wyjaśnić, czym są i jak powstają jedne z najgroźniejszych kataklizmów naturalnych nękających człowieka - trzęsienia ziemi.

Trochę z geografii...



Jeżeli zdaje nam się, że to po czym na co dzień chodzimy, jest czymś stabilnym i nieporuszalnym, to jesteśmy w błędzie. Pod cienką skorupą ziemską kryje się tzw. płaszcz ziemski - płynny materiał skalny, który znajduje się w ciągłym, bardzo powolnym ruchu. Likalizacja wiekszości trzęsień ziemi pokrywa się z granicami płyt tektoniczncyh / Fot. Wikipedia.pl / public domainNa tym właśnie płaszczu leżą, a właściwie pływają po nim, ogromne płyty tektoniczne, których częścią są kontynenty. Płyty te poruszając się (również w niezwykle powolnym tempie) trą o siebie, zachodzą na siebie od spodu, od góry lub oddalają się. Tu kryje się tajemnica ponad 90 proc. wszystkich trzęsień ziemi. Występują one bowiem w pobliżu granic (uskoków) pomiędzy tymi płytami.

Uskok San Andreas / Fot. Wikipedia.pl / public domain

Jak powstaje trzęsienie ziemi?



Najprościej mówiąc, wszystkiemu winna jest siła tarcia. Podobnie ,jak powierzchnia płyt tektonicznych jest niezwykle twarda i nierówna, tak też jest z ich krawędziami. Płyty ocierając się o siebie powodują powstawanie ogromnych sił, które w postaci naprężeń gromadzą się w skałach. Kiedy takie naprężenia w uskoku przekroczą pewien punkt krytyczny i przewyższą siłę tarcia, która powstrzymuje płyty przed poruszaniem się, dochodzi do nagłego i gwałtownego uwolnienia sił nagromadzonych w skałach. Skorupa ziemska zaczyna drżeć i falować. My odczuwamy to jako trzęsienie ziemi.

Czy trzęsienia ziemi da się przewidzieć?



Płyty tektoniczne mogą się przemieszczać względem siebie na różny sposób / Fot. Wikipedysta Bamse na licencji Creative Commons Attribution 3.0 UnportedNiestety, w tej kwestii nauka ciągle nie wyrosła z pieluszek. Możemy co najwyżej przypuszczać i określać prawdopodobieństwo wystąpienia trzęsienia ziemi w danym miejscu, na przykład poprzez mierzenie naprężeń w uskoku. Czasem sygnały ostrzegawcze (nie zawsze są one prawdziwe) daje sama Matka Natura w postaci przerażonych i bardzo dziwnie zachowujących się zwierząt. Jednak nie ma co rozpaczać. Zdawać by się mogło bowiem, że uwolnieniu tak ogromnych pokładów energii muszą towarzyszyć jakieś sygnały ostrzegawcze. Jeżeli tak rzeczywiście jest, w co naukowcy całego świata nie wątpią, to sygnałów tych można nauczyć się wyłapywać i odczytywać. Wiele jednak zależy od osób, które w naszych krajach rozporządzają pieniędzmi.

Wybrane dla Ciebie:




Komentarze (3):

Sortuj komentarze:

nie podane
  • nie podane
  • 30.03.2011 20:50

bardzo fajny artykuł

Komentarz został ukrytyrozwiń
  • Autor usunął profil
  • 11.05.2009 09:13

Wielki plus dla autora


Tak, to groźne zjawiska. Czytając ten ciekawy artykuł, przypomniałem sobie stary film "Trzesięnie ziemi" z 1974 roku z Charltonem Hestonem, Avą Gardner, Genevieve Bujold, Lornem Greenem (grał w Bonanzie). To jest tylko film, bo naprawdę wolę tego nie doświadczać. W Chinach w 1976 roku podczas trzesięnia ok. 800 tys. ludzi straciło życie. Może się mylę, jeśli chodzi o statystyki liczbowe. Źródła różnie podają.

Komentarz został ukrytyrozwiń

+ krótko, zwiężle i na temat

Komentarz został ukrytyrozwiń

Jeśli chcesz dodawać komentarze, musisz się zalogować.

Najpopularniejsze

Copyright 2016 Wiadomosci24.pl

Korzystamy z cookies i local storage.

Bez zmiany ustawień pliki są zapisywane na urządzeniu. Więcej przeczytasz tutaj.