Facebook Google+ Twitter

Gołębnik - jeden z symboli przywilejów feudalnej Francji

Podróżując po Francji, zobaczymy tajemnicze budowle. Są to średniowieczne lub późniejsze gołębniki, które przetrwały do naszych czasów. Niektóre z nich możemy zwiedzić, poznając tajniki hodowli gołębi dawniej i dziś.

Gołębnik w Rouelles. Górna Normandia / Fot. Urban, GNU1.2, http://fr.wikipedia.org/wiki/Fichier:Photojanvier2005CLG_057.jpgGołębie towarzyszą człowiekowi od zarania ludzkości, być może równie długo jak psy. Ich przodkami były gołębie skalne. Zostały one udomowione 6000 lat temu w Azji Mniejszej, skąd rozprzestrzeniły się do Egiptu i na inne obszary. Ptaki te były źródłem mięsa i jaj. Gołębie produkowały też cenny nawóz. W regionach, gdzie gleby są nieurodzajne, zbierano odchody gołębi na maty, które regularnie płukano. W starożytnej Persji i Iraku nawóz gołębi służył do nawożenia pól, na których uprawiano melony.

Baux-de-Provence, XI wiek. Gołębnik wykuty w skale / Fot. Vi..Cult..., GNU1.2, http://fr.wikipedia.org/wiki/Fichier:P1000803.JPGWraz z rozwojem hodowli gołębia, a także rozwojem cywilizacji pojawiały się budowle, które miały zapewnić hodowanym ptakom warunki do przebywania, a przede wszystkim rozmnażania. Gołębie stanowiły też zagrożenie dla zasiewów, dlatego na czas ich trwania zamykano ptaki w gołębnikach.

Dwór w Ango. Gołębnik w Górnej Normandii / Fot. Renata, domena publiczna,http://fr.wikipedia.org/wiki/Fichier:Manoir_d'ango_03.jpgNajstarsze znane gołębniki fortece odkryto w górnym Egipcie. Prawie równie dawne były perskie gołębniki u góry zakończone wieżyczkami. W Egipcie i Persji wykorzystywano gołębie do przesyłania wiadomości. W starożytnej Grecji gołębie pocztowe przekazywały informacje o zwycięzcach w czasie Olimpiad.

Hodowla gołębi była pasją w Starożytnym Rzymie. Rzymskie colombarium, na ogół okrągłe, było we wnętrzu pokryte białym tynkiem. Rzymski uczony Marek Terencjusz Warron opisał hodowlę gołębi w I wieku p.n.e. Lucius Columella, a później Pliniusz Starszy pisali o hodowli gołębi i budowie gołębników.

Gołębnik przy dawnym opactwie W Port-Royal-des Champs na południowy wschód od Paryża. Niemy świadek narodzin jansenizmu w zburzonym później opactwie / Fot. Adrian Dimulescu, CC2.0http://fr.wikipedia.org/wiki/Fichier:Pigeonnier_de_Port_Royal.jpgNa terenie dzisiejszej Francji gołębniki pojawiły się wraz z legionistami rzymskimi i Juliuszem Cezarem.

Jeśli przyjrzymy się geograficznemu rozmieszczeniu gołębników, znajdziemy je na Bliskim Wschodzie, w basenie Morza Śródziemnego i Europie Zachodniej. Gołębniki naznaczyły krajobrazy Gaskonii, okolice Tuluzy, Prowansji Turenii, Andegawenii, Normandii, Pikardii, ale również Anglii po podboju jej przez Normanów, a później Szkocji.

Gołębnik nad bramą Gallienne w Javrezac niedaleko Cognac / Fot. Rosier, GNU1.2; http://fr.wikipedia.org/wiki/Fichier:Pigeonnier_Gallienne.JPGPowstawały różne budowle od glinianych po monumentalne murowane wieże, przeznaczone wyłącznie dla gołębi lub gołębniki wbudowane w mury obronne, bramy lub budynki gospodarcze.

Gołębnik budowany w epoce feudalnej był spadkobiercą rzymskiego colombarium. Była to budowla w formie monumentalnej wieży, na ogół wolno stojącej cylindrycznej lub na planie kwadratu albo sześciokąta, wsparta czasem na kolumnach lub arkadach, a czasem przylegająca do innych budynków. Ogromna różnorodność architekturalna charakteryzuje mniejsze gołębniki przydomowe.

Gołębnik wiejski w Lardiers w Górnej Prowansji / Fot. Véronique PAGNIER, GNU1.2, http://fr.wikipedia.org/wiki/Fichier:Lardiers_Pigoeonnier_village.JPGWnętrze gołębnika jest podzielone na nisze lęgowe. W każdym takim otworze w murze zamieszkuje jedna para gołębi. Te nisze mogą być z kamienia, cegły, gliny, z plecionej wikliny w formie kosza lub gniazda. Gołębnik przy zamku Aulnay z 2000 miejscami lęgowymi i ten z Port-d'Envaux mający 2400 nisz z wypalanej gliny, należą do największych we Francji.


Komentarze (4):

Sortuj komentarze:

Co za refleks, Ewo:))) Nie pomyślałam o tym. Należy wrócić do tradycji:)

Komentarz został ukrytyrozwiń

A może tak pracowników PP powinno się zastąpić gołębiami pocztowymi? :)

Komentarz został ukrytyrozwiń

Tak, mnie również uderzyła ta różnica.

Doskonały artykuł o naszych hodowcach gołębi napisała nasza redakcyjna koleżanka pani Judyta Więcławska: link

Ja zwróciłam uwagę na architekturę gołębników. Widziałam ich kilka w Normandii.
Szukałam odpowiedników w Polsce. Znalazłam zdjęcie gołębnika mokotowskiego z 1780 roku. Gołębnik powstał, jako część bramy do pałacu Mon Coteau przy ul. Puławskiej, której właścicielem była Elżbieta z Czartoryskich Lubomirska.

Jest też gołębnik w Toruniu. W XIX wieku budowla służyła do podtrzymywania łączności przy wykorzystaniu gołębi pocztowych między fortami wojennymi twierdzy Toruń.

Gołębie pocztowe wykorzystywano w czasie I wojny światowej na przykład w Twierdzy Boyen. W 1940 roku Niemcy roku na terenie Kraju Warty zarekwirowali wszystkie gołębie niszcząc całą populację polskiej hodowli gołębi pocztowych.

Obecnie gołąb pocztowy hodowany jest głównie dla celów sportowych - gołąb pocztowy. Są też gołębie wystawowe. Tak jest w Polsce i we Francji. Myślę, że podobnie jest w całej Europie.

Komentarz został ukrytyrozwiń

Jakże inne to gołębniki od naszych polskich. Ciekawostka pierwszej klasy.

Komentarz został ukrytyrozwiń

Jeśli chcesz dodawać komentarze, musisz się zalogować.

Najpopularniejsze

Reklama
Copyright 2014 Wiadomosci24.pl

Witryna korzysta z plików cookies oraz informacji zapisywanych i odczytywanych z localStorage, aby dopasować interesujące treści oraz reklamy. Korzystanie z serwisu bez zmiany ustawień przeglądarki, w szczególności w zakresie cookies, oznacza, że pliki będą umieszczane na urządzeniu końcowym. Możesz zmienić ustawienia przechowywania i dostępu do cookies i localStorage używając ustawień przeglądarki lub używanego urządzenia. Szczegóły w Polityce Prywatności.

Zamknij