Facebook Google+ Twitter

Jan Szczepanik, czyli zapomniany polski Edison

Wymyślił kamizelkę kuloodporną, uratował życie króla Hiszpanii, opatentował film barwny- to tylko nieliczne z dokonań Jana Szczepanika. Ludzkość o nim niemalże zapomniała, jednak uczniowie jednej z tarnowskich szkół postanowili to zmienić.

Młodzież z Zespołu Szkół Ogólnokształcących i Technicznych w Tarnowie zaangażowała się w to, by przypomnieć całemu światu o Szczepaniku. Wzięli udział w projekcie edukacyjnym dla uczniów i nauczycieli „Patron mojej szkoły patriotą – portret życiem pisany”. Celem konkursu jest propagowanie patriotyzmu i upowszechnianie wiedzy o osobach, których imiona noszą tarnowskie szkoły. Realizatorem projektu jest Urząd Miasta Tarnowa poprzez Wydział Edukacji.

Uczniowie ZSOiT bardzo chętnie włączyli się w projekt. Chcą w ten sposób docenić wielkiego Polaka, a zarazem patrona ich szkoły, o którym już się prawie wcale nie mówi. Jeden z licealistów Marcin Janik z klasy 2 LO podjął się trudnego zadania - stworzył na konkurs prezentację o Szczepaniku. W ten sposób chciał pokazać, jak wielkim patriotą był nasz rodak. - Z inicjatywą stworzenia prezentacji wyszła moja nauczycielka informatyki Lucyna Łępa, a że znam programy graficzne lepiej niż inni, wybrała właśnie mnie jako osobę, która zajmie się wszystkim. Owszem, początkowo bałem się, że sobie nie poradzę, ale okazało się inaczej. W swojej prezentacji chciałem pokazać, jak wielkim patriotą był Szczepanik i ile zrobił dla drugie człowieka - mówi Marcin - Włożyłem bardzo dużo pracy w stworzenie tej prezentacji. Starałem się każdą wolną chwile poświęcać tylko temu, często nawet kosztem szkoły. Na pewno nie żałuje, bo efekty są widoczne, a Jan Szczepanik to postać o której warto mówić - dodaje.

Oto link do części prezentacji:
http://s004.wyslijto.pl/?file_id=92421499176777318815

Jan Szczepanik / Fot. http://pl.wikipedia.org/wiki/Grafika:Jan_Szczepanik.jpg
Co zawdzięczamy Szczepanikowi?

Tkactwo:
Jego tkackie wynalazki można podzielić na trzy grupy;
a) sposoby wykonywania wzorców patronów na drodze optyczno-fotograficznej,
b) sposoby wybijania kart wzornicowych,
c) adaptację maszyny Jacguarda przez wprowadzenie elektrycznego sterowania.
Wzorce patrony otrzymywane na drodze optyczno-fotograficznej zastąpiły ciężką pracę patroniarza szybkim i tanim procesem automatycznym.

Telewizja
Już w roku 1897 Szczepanik zgłosił w Brytyjskim Urzędzie Patentowym wniosek o udzielenie patentu na ,,telektroskop", czyli na „aparat do reprodukowania obrazów na odległość za pośrednictwem elektryczności".
Wynalazek ten odegrał niewątpliwie dużą rolę w historii powstania telewizji, a Jan Szczepanik jest jednym z pionierów XI Muzy.

Amerykański historyk telewizji Albert Abramson w książce wydanej w 1955 r., pt.,,Elektronie Motion Pictures — A History of the Television Camera" wymienia nazwisko Polaka na czołowym miejscu wśród XIX-wiecznych wynalazców telewizji.

Fotografia barwna.
Jan Szczepanik zajął się również pracą w dziedzinie fotografii i pro­jekcji barwnej. Reprodukcja barwna stała się zasadniczym przedmiotem w całej jego działalności twórczej w ciągu ponad 20 lat. Przewidział możliwości tkania gobelinów w barwach naturalnych i podjął pierwsze próby w tym kierunku. Wynikła stąd potrzeba zainteresowania się sposobem wykonywania zdjęć trójbarwnych. Wynalazca skonstruował więc kamery filmowe i projektory do zdjęć barwnych. Na l Polskiej Wystawie Fotograficznej, która odbyła się w Krakowie w 1901 roku były eksponowane w sali Szczepanika, obok innych osiągnięć technicznych także aparat fotograficzny i rzutnik do zdjęć naturalnych.

Film barwny
Idea wynalazku filmu barwnego oparta została na zastosowaniu rastra. Raster punktowy umieszczony między obiektywem a płytą światłoczułą, rozdziela obraz na elementy liczbowo równe rastra. Każdy z tych jasnych punktów rastra działa tak, jak mały aparat fotograficzny odtwarzając w płaszczyźnie płyty światłoczułej obraz przesłony obiektywu. W ten sposób obraz fotograficzny przez obiektyw zostaje rozłożony na elementy przedstawiające każdy oddzielnie reprodukcję przesłony. Chcąc otrzymać obraz w barwach odpowiadających oryginałowi, należy pozytyw ustawić ściśle w takim sa­mym położeniu względem rastra, w jakim poprzednio ustawiono przy zdjęciu płytę fotograficzną.
Jakkolwiek Jan Szczepanik nie jest bezpośrednim realizatorem barwnego filmu amatorskiego, to jednak był jego twórcą ideowym. Dopiero nowoczesna technika mogła umożliwić realizację mechaniczną rastra soczewkowego. Jan Szczepanik zapisał się więc chlubnie na karcie polskiej myśli twórczej w dziedzinie rozwoju kinematografii barwnej.

Pancerz kulochronny

Pancerz kulochronny przyniósł Janowi Szczepanikowi duży rozgłos na całym świecie, obronił bowiem przed zamachem króla hiszpańskiego Alfonsa XIII. Kareta królewska była wybita pancerzem kuloochronnym Szczepanika i rzucona przez zamachowców bomba nie wyrządziła królowi żadnej szkody. Król zaś, wyrażając swą wdzięczność polskiemu wynalazcy, udekorował go Orderem Izabeli Katolickiej.


Caloridul
Do marginesowych osiągnięć Szczepanika należy „caloridul", czyli samoczynny regulator ciągu kominowego w paleniskach kotłowych. Regulator ciągu kominowego dawał 20% oszczędności w zużyciu węgla w kotłach parowych. Cenny jest, więc fakt, że w dziedzinie zarysowującej się dopiero automatyzacjii Jan Szczepanik wykazał także inwencję twórczą.

Inne projekty

Przykładem tego zainteresowania może być opracowany projekt ,,elektrycznego karabinu". Projekt konstrukcji takiego karabinu, który w ciągu minuty mógł oddać kilkanaście strzałów, złożył Szczepanik austriackim władzom wojskowym.

Bardziej interesującym wynalazkiem był ,,telegraf bez drutu". Szczepanikowi nie były obce wynalazki Hertza, Popowa i Morconiego, które były dokonane w końcu XIX wieku. Nasz wynalazca zajmował się problemem telegrafu iskrowego, a nawet przez jakiś czas telegrafią iskrową.

Wybrane dla Ciebie:




Komentarze (2):

Sortuj komentarze:

:-) plusik oczywiście;-) Pierwszy z Zielonej Wyspy;-))))

Komentarz został ukrytyrozwiń

No, no. Takie teksty się chwali.

Komentarz został ukrytyrozwiń

Jeśli chcesz dodawać komentarze, musisz się zalogować.

Najpopularniejsze

Copyright 2016 Wiadomosci24.pl

Korzystamy z cookies i local storage.

Bez zmiany ustawień pliki są zapisywane na urządzeniu. Więcej przeczytasz tutaj.