Wiadomości24 > Cywilizacja > Historia > Jurajskie warownie: Smoleń

Pozycja materiału w rankingach:

#2647 wg odsłon (dzienny)

2647 miejsce

Dział: Historia

Ocena: 35pkt

Oceń:

Jurajskie warownie: Smoleń

Dodał(a): Marek Bonarski
2007-11-25 12:09
Odsłon: 7810
Komentarzy: 9

Tagi:

Ruiny zamku w Smoleniu leżą w jednym z najbardziej uroczych zakątków na Jurze. Przepiękna okolica pełna wapiennych ostańców i bujnych lasów zachęca do zwiedzenia i odpoczynku.

Miejscowość Smoleń położona jest przy drodze łączącej Wolbrom z Pilicą. Przejeżdżając przez wieś od strony Wolbromia na ostrym zakręcie należy pojechać prosto. W ten sposób trafia się do podnóża zamkowej góry, gdzie wśród bujnej zieleni kryją się bardzo ciekawe ruiny. Zwiedzając jurajskie "Orle Gniazda" nie sposób ich pominąć w wędrówce.

Historia zamku

Fragmenty murów dolnego zamku. / Fot. Marek Bonarski

Początki zamku w Smoleniu kryją mroki historii. Pierwsze informacje na temat znajdującego się tu drewnianego zamku pochodzą z XII i XIII wieku. W 1300 roku zamek odegrał ważną rolę podczas walk o tron polski między Władysławem Łokietkiem i królem czeskim Wacławem II. W tym czasie zamek wchodził w skład systemu obronnego którego pozostałe elementy stanowiły umocnienia na okolicznych wzniesieniach - niedokończone umocnienia na Skałach Zegarowych, fortyfikacja wieżowa na Górze Biśnik i grodzisko na Górze Grodzisko Pańskie. Podczas walk zamek został zdobyty przez Wacława II i spalony. Niestety nie wiadomo czy chodzi o drewniany zamek stojący w miejscu obecnego zamku w Smoleniu, czy o jedno z pozostałych umocnień. Faktem jest, że wszystkie te umocnienia uległy zniszczeniu w wyniku pożaru na przełomie XIII i XIV wieku.

Właścicielem zamku był w tych czasach Otto z Pilczy herbu Topór. On to wzniósł wkrótce zamek murowany z kamienia łamanego. Właściciele Smolenia i Pilicy (zamek w Smoleniu był wtedy nazywany "zamkiem w Pilicy") przyjęli nazwisko Pileckich. W swoich najświetniejszych czasach zamek składał się z dwóch zamków dolnych, zamku górnego i wieży, których resztki przetrwały do dziś.

Mury z przyrodą tworzą malowniczy mariaż. / Fot. Marek Bonarski

Przez następne wieki zamek zmieniał właścicieli. Właścicielem zamku był między innymi słynny Seweryn Bonner, jeden z najbogatszych ludzi swoich czasów - budowniczy zamku w Ogrodzieńcu - jednej z największych i najpiękniejszych jurajskich warowni (podobno przy dobrej widoczności z tarasu widokowego na zamku w Smoleniu widać wieże zamku w Ogrodzieńcu, niestety mimo kilku wizyt na zamku nie udało mi się wypatrzeć Ogrodzieńca). Seweryn Bonner dokonał przebudowy zamku w stylu renesansowym.

Do resztek zamku górnego można wspiąć się tylko po żelaznych klamrach. / Fot. Marek Bonarski

W 1570 roku właścicielem zamku staje się Wojciech Padniewski. Wybudował on w niedalekiej Pilicy mową siedzibę rodzinną (w stylu włoskim tzw. palazzo in fortezza) i opuścił zamek w Smoleniu. Do ostatecznego upadku zamku przyczynił się - a jakże - potop szwedzki. W 1655 zamek został zdobyty przez Szwedów i spalony. Od tej pory zamek często zmieniał właścicieli i popadał w coraz większą ruinę. Po rozbiorach trafił do zaboru austriackiego, zaś sąsiednia Pilica znalazła się w zaborze pruskim. W 1797 roku Austriacy zbudowali komorę celną w Smoleniu wykorzystując kamień z zamku, co przyczyniło się ostatecznie do jego zniszczenia.

Stan obecny, legendy i ciekawostki

Widok z górnego na dolny zamek. / Fot. Marek Bonarski

Obecnie zamek zachowany jest w postaci tzw. trwałej ruiny. Do czasów współczesnych zachowały się mury obronne zamków dolnych (z dwiema bramami), mury zamku górnego oraz wieża zamku górnego (wysokość 16 m). Latem ciężko go wypatrzeć wśród gęsto porastających wzgórze drzew, zimą przy braku liści na drzewach jest o wiele lepiej widoczny. Na terenie wzgórza został utworzony rezerwat przyrody "Smoleń" (4,32 ha). Bliskość zamku z Ogrodzieńcem, a z drugiej strony z Wolbromiem i ruinami zamku w Rabsztynie zachęca do jego zobaczenia.

Na terenie zamku dolnego znajduję się głęboka studnia. Jak mówi legenda wykopali ją wzięci do niewoli Tatarzy. Podobno na jej dnie znajduje się sieć korytarzy, które łączą zamek z okolicznymi jaskiniami (szacuje się, że jest ich w tej okolicy ok. 50). Legenda mówi, że przy kopaniu studni Tatarzy natrafili na boczny korytarz wydrążony przez wodę i w tym właśnie miejscu miałyby być ukryte ogromne skarby. Oczywiście miejsce ukrycia skarbu stanowiło tajemnicę i niewiele osób o tym wiedziało, kto zaś nie umiał utrzymać języka za zębami lądował w studni. Do diś podobno skarbom towarzystwa dotrzymują ludzkie szkielety.

Po wspięciu się do górnego zamku możemy liczyć na piękny widok - okoliczne ostańce. / Fot. Marek Bonarski

Władcami zamku w Smoleniu często były osoby ważne dla losów Polski, choćby wspomniany już Seweryn Bonner. Jedna z pań zamku - Elżbieta Granowska poślubiła w 1417 roku króla Polski i Litwy Władysława Jagiełłę. Oboje małżonkowie posiadali już spore doświadczenie w tym względzie, dla obojga było to już trzecie zamążpójście. Związek ten wywołał wielkie oburzenie wśród możnowładców.

W latach 90. rozpoczęto w jaskini na Biśniku badania archeologiczne, które w 2005 roku doprowadziły do sensacyjnego odkrycia - znaleziono najstarsze ślady bytności człowieka na ziemiach polskich.

Zobacz także:

OFFline profil autora

Autor: Marek Bonarski

Artykuły (32) Galerie (21) Średnia ocen (4.93)

Wiek: 39 | Miejscowość: Częstochowa | Kraj: Polska

O mnie: tak poważnie, to mnie tu nie ma, buziaczki i grabula dla wszystkich którzy mnie ciepło wspominają

Ostatnie artykuły autora:

Pozycja autora w rankingach:

Największa liczba odsłon (258)
Najwyżej oceniane (369)

Dodaj do

Komentarze: 9

Sortuj komentarze:

Bartłomiej Graczak 26.11.2007 22:06

Ocena:

Obszernie, ale ciekawie :) Plusior

Komentarz został ukrytyrozwiń

Marek Bonarski 26.11.2007 16:16

Ocena:

o kurcze ten poprzedni komentarz był moim "diabelskim" - 666 komentarzem w serwisie :D

Komentarz został ukrytyrozwiń

Marek Bonarski 26.11.2007 15:47

Ocena:

no to wzbogacę z czasem Twoją biblioteczkę opowieściami o jurajskich zamkach :)

Komentarz został ukrytyrozwiń

Autor usunął profil 26.11.2007 13:14

Ocena:

(+) Tekst do moich zbiorow, zawierajacych opisy i historie ciekawych miejsc.

Komentarz został ukrytyrozwiń

Barbara Chocianowicz-Markiewicz 26.11.2007 10:14

Ocena:

Zgodzę się z Magdą dobry tekst z dobrymi zdjęciami:)

Komentarz został ukrytyrozwiń

Magdalena Iskrzycka 25.11.2007 23:11

Ocena:

Ciekawy tekst i dobre zdjęcia. Ja w Jurze byłam tylko raz i na pewno tam wrócę. Magiczne miejsce i jeszcze nie do końca przeze mnie odkryte.

Komentarz został ukrytyrozwiń

Mirella Czajkowska-Turek 25.11.2007 12:37

Ocena:

No tak, jak mieszka się tak blisko.. Urzekło mnie zdjęcie nr 3 :)
"+"

Komentarz został ukrytyrozwiń

Marek Bonarski 25.11.2007 12:34

Ocena:

też bym chciał :) jestem "jurajczykiem" z urodzenia i z pasji, uwielbiam ten kawałek świata, nie ma nic piękniejszego niż poranny wypad na rowerze na Jurę :))

Komentarz został ukrytyrozwiń