Facebook Google+ Twitter

Pozycja materiału w rankingach:

2844 miejsce

Mała księga kolorów. Część III – czarny: od żałoby do elegancji

M. Pastoureau, znawca kolorów, w eseju o czerni odwołuje się do teologii i polityki, ekonomii i estetki, życia społecznego i symboliki. We wszystkich mitologiach, czarny oznacza trwogę, noc, pieczary i lasy. Jaką rolę odegrał on w historii?

Kruki / Fot. http://pl.wikipedia.org/wiki/Plik:Corvus_corax_-Bryce_Canyon_National_Park,_Utah,_USA_-pair_perching-8.jpgCzerń nie jest ani taka jednolita, ani pozbawiona nadziei, słowem nie taka czarna jak się zwykło uważać. Chociaż podąża za pogrzebowymi karawanami i kryje się w zakrystiach, ubiera również najbardziej eleganckie osoby. Wraz z białym, mówi Michel Pastoureau, czarny buduje naszą wyobraźnię, wyobrażenie świata, którego nośnikiem jest fotografia i kino. To wyobrażenie jest niekiedy bardziej prawdziwe niż rzeczywistość opisana przez kolory. Czarno-biały świat, uważany za przeszłość, jest ciągle jeszcze obecny, mocno zakorzenione w naszych snach i być może w naszym sposobie myślenia.

Spontanicznie myślimy o aspektach negatywnych czerni: dziecięce lęki, ciemność, śmierć, żałoba… Ten wymiar jest wszechobecny w Biblii: czerń jest nieodwołalnie związana z pogrzebami, zmarłymi, z grzechem, a w symbolice kolorów przypisanych czterem żywiołom, jest kolorem ziemi, ale również piekieł i całego świata podziemnego. Lecz istnieje również czerń kojarzona z szacunkiem, symbolizująca umiar, skromność, surowość obyczajów, czerń noszona przez mnichów oraz czerń narzucona przez Reformację. Kolor ten przekształcił się w czerń władzy, sędziów, arbitrów, a nawet samochodów szefów państw (podobno teraz zaczyna się ten zwyczaj zmieniać, etc. Dzisiaj znamy inny kolor czarny, ten związany z szykiem i elegancją.

W czasach antycznych czarny był ważnym kolorem, związanym z płodnością i urodzajem. Czerń symbolizowała ziemię. Niektóre zwierzęta były podziwiane i waloryzowały ten kolor. Na przykład kruk w mitach pełnił rolę pozytywną. Był posłańcem bogów. W wykopaliskach archeolodzy znajdują czarny marmur, służący do wyrobu rzymskich figurek. Związek czerni ze śmiercią, grzechem stworzyło dopiero chrześcijaństwo.

Czerń nie wszędzie jest kolorem żałoby. W Azji, gdzie czerń jest łączona ze śmiercią, żałobę wyraża biel. Ponieważ zmarły przeistacza się w ciało światła, ciało chwały. Wznosi się ku niewinności, ku niepokalaniu. Na Zachodzie zmarły wraca do ziemi i obraca się w proch, odchodzi w ciemność. Już u Rzymian szata żałobna była szara, koloru popiołu. Chrześcijaństwo kultywowało ten symbol: Żałobę wyrażano w ciemnych barwach. Mógł to być brąz, fiolet lub ciemnoniebieski. Aż do XVII wieku, tylko arystokraci mogli sobie pozwolić na czarne ubranie żałobne. Czerń była bardzo droga. Z czasem chłopi również zaczęli nosić czarne ubrania żałobne.

Wybrane dla Ciebie:




Komentarze (6):

Sortuj komentarze:

Świetny artykuł, opracowany z precyzją, dzięki której można dowiedzieć się dużo ciekawych rzeczy; przyjemnie się czyta, jak zresztą wszystkie artykuły p.Krystyny.

Komentarz został ukrytyrozwiń

Dziekuje za tak interesujący artykuł.

Komentarz został ukrytyrozwiń

Uwielbiam Audrey Hepburn i jej cudowne czarne sukienki. W ostatnim filmie zagrała na biało, była aniołem. Jak zawsze piękna.

Komentarz został ukrytyrozwiń

Nie sądziłem, że o kolorach można powiedzieć aż tyle! Owszem, zdawałem sobie sprawę z wielu znaczeń, ale trzeba uczciwie przyznać, że autorka wykonała pracę gigantyczną!
Bardzo ciekawa seria artykułów. Z przyjemnością wysoko ocenię :)

Komentarz został ukrytyrozwiń

Pastoureau sprawił, że inaczej patrzę na otaczające mnie przedmioty. Zastanawiam się, gdy podoba mi się jakiś kolor, czy i w jakim stopniu, historia ma wpływ na mój gust...

A czerń... Nie tylko w sztuce i modzie, ale również w polityce kolor ten odegrał dużą rolę. Anarchiści, podobnie jak niegdyś piraci mają czarne flagi. Kościół wybrał czarny, symbol pokory, na sutanny. Faszyzm, dla którego czerń jest synonimem porządku i rygoru, zawłaszczył czerń. Tutaj również ekstrema się łączą, stykają. Na średniowiecznych tarczach herbowych czerń staje się kolorem jak każdy inny.
Czarny rycerz jest bohaterem, który się ukrywa, by lepiej zatryumfować. Wraz z postępem technik farbiarskich, czerń wypiękniała. Trafiła na wielkie dwory królewskie. Później romantycy narzucają ją na sztandar swojej melancholii. Lecz nigdy ta nieobecność koloru, tak jak to rozumiał Newton, nie była tak obecna jak dziś. Czerń fabryczna i czerń na zdjęciu, szyk i bunt.

Komentarz został ukrytyrozwiń

Kolejne świetne "kolorowe" opracowanie.
cyt :" Jest dobra czerń i zła czerń"
Bo w czarnym właściwie każdemu jest do twarzy.
Upodobały sobie czerń gwiazdy estrady i ustanowiły ten kolor za swój atrybut. Juliette Greco, Ewa Demarczyk, Edith Piaff występowały wyłącznie w czarnych sukniach.
Ja sama mam chyba ze cztery "małe czarne".

Komentarz został ukrytyrozwiń

Jeśli chcesz dodawać komentarze, musisz się zalogować.

Najpopularniejsze

Copyright 2016 Wiadomosci24.pl

Korzystamy z cookies i local storage.

Bez zmiany ustawień pliki są zapisywane na urządzeniu. Więcej przeczytasz tutaj.