Facebook Google+ Twitter

Pozycja materiału w rankingach:

254 miejsce

Mała księga kolorów - część IV. Żółty - kolor fałszerzy i zdrajców

Żółty jak zdjęcia, które blakną, jak żółknące liście, jak ludzie, którzy zdradzają. Żółte były szaty Judasza, domy fałszerzy pieniędzy i gwiazda Dawida, która stygmatyzowała Żydów skazanych na deportację. Żółty nie ma chwalebnej historii.

Żółty indyjski / Fot. http://commons.wikimedia.org/wiki/File:Shiva_trident.jpegNie zawsze cieszył się złą opinią. W czasach antycznych był raczej ceniony. Rzymianie nie gardzili ubraniami w tym kolorze w czasie ceremonii ślubów. W kulturach nieeuropejskich – w Azji, Ameryce Południowej – żółty był zawsze ceniony: w Chinach, był długo kolorem zarezerwowanym dla cesarza i nadal zajmuje ważne miejsce w życiu codziennym Azjatów. Jest tam kojarzony z władzą, bogactwem i mądrością. Na Zachodzie, w kolejności upodobań jest na ostatnim miejscu po niebieskim, zielonym, czerwonym, białym i czarnym.
Giotto. Pocałunek Judasza / Fot. http://pl.wikipedia.org/wiki/Plik:Giotto_-_Scrovegni_-_-31-_-_Kiss_of_Judas.jpg
Żeby zrozumieć skąd się bierze ta niechęć, trzeba się cofnąć do Średniowiecza. Głównym powodem rywalem żółtego jest złoto: w ciągu wieków, to kolor złoty wchłonął pozytywne symbole żółtego: wszystko to, co oznacza słońce, światło, ciepło i co za tym idzie, życie, energię, radość, siłę… Złoty jest postrzegany, jako kolor, który lśni, błyszczy, oświetla, rozgrzewa. Żółty został pozbawiony swojej pozytywnej strony. Stał się kolorem zgaszonym, matowym, smutnym, przypominającym jesień, upadek, chorobę… Gorzej, stał się symbolem zdrady, kłamstwa. W przeciwieństwie do innych podstawowych kolorów, mających podwójną symbolikę, żółty jest jedyną barwą, która zachowała jedynie aspekt negatywny.
Giotto. Judasz przyjmujący 30 srebrników / Fot. http://commons.wikimedia.org/wiki/File:Giotto_-_Scrovegni_-_-28-_-_Judas_Receiving_Payment_for_his_Betrayal.jpg
Widać to często na obrazach średniowiecznych, gdzie postacie negatywne są często wystrojone w żółte ubrania. W powieściach rycerze zdrajcy, jak na przykład Ganelon, bohater najstarszego francuskiego eposu rycerskiego „Pieśń o Rolandzie”, są ubrani na żółto. Jeśli przestudiujemy obrazy przedstawiające Judasza w krajach Europy Zachodniej, widzimy jak w miarę upływu czasu kumulują się środki wyrazu. Najpierw ta pejoratywna postać ma rude włosy. Począwszy od XII wieku, zaczyna nosić żółte szaty, a na koniec zostaje jeszcze mańkutem. A przecież żaden tekst ewangeliczny nie opisuje koloru włosów zdrajcy, ani jego ubrania. Mamy tu do czynienia z czystym wytworem kultury średniowiecznej. Średniowieczne teksty mówią to jasno: żółty jest kolorem zdrajców. W jednym z nich czytamy, że na żółto malowano domy fałszerza monet, i że kazano mu założyć żółte szaty, gdy prowadzono go na stos. Taki sposób podkreślenia zniesławienia trwał bardzo długo. W XIX wieku zdradzeni mężowie byli karykaturowani w żółtych garniturach, lub przystrojeni w żółte krawaty. Kolor żółty łączono też, nie wiadomo dlaczego, z kłamstwem.

Wybrane dla Ciebie:




Komentarze (6):

Sortuj komentarze:

Bardzo ciekawy materiał.

Komentarz został ukrytyrozwiń

Michel Pastoureau mnie zachwycił. Przejrzałam strony internetowe w języku polskim i prawie nic nie znalazłam na jego temat i niewiele na temat jego licznych książek. Jego prace są tak ciekawe, że warto je troszeczkę przybliżyć naszym czytelnikom:)

Komentarz został ukrytyrozwiń

Dziękuje za kolejny świetny artykuł o świecie barw. Z przyjemnością przeczytałam .

Komentarz został ukrytyrozwiń

W Szwajcarii żółty także jest kolorem poczty oraz autobusów pocztowych (coś jak nasze PKS). Żółtko to "podobno" życie, jego początek, bardzo ważne. Zupełnie głupi jest dla mnie przesąd, (każdy przesąd jest głupi, ale ten nie ma wg. mnie żadnego uzasadnienia) że podarowanie kwiatów w żółtym kolorze wróży chorobę.

Pracowita pszczółka z autorki. Brawo za cykl.

Komentarz został ukrytyrozwiń

Dziękuję, Panie Arturze:) Jestem pod wrażeniem prac Pastoureau. Chciałabym jego spojrzenie przybliżyć czytelnikom W24.

Komentarz został ukrytyrozwiń

Kolejne fantastyczne opracowanie.

Komentarz został ukrytyrozwiń

Jeśli chcesz dodawać komentarze, musisz się zalogować.

Najpopularniejsze

Copyright 2017 Wiadomosci24.pl

Korzystamy z cookies i local storage.

Bez zmiany ustawień pliki są zapisywane na urządzeniu. Więcej przeczytasz tutaj.