Wiadomości24 > Cywilizacja > Nauka > Morze Bałtyckie znów będzie jeziorem

Pozycja materiału w rankingach:

#6229 wg odsłon (miesięczny)

6229 miejsce

Dział: Nauka

Ocena: 66pkt

Oceń:

Morze Bałtyckie znów będzie jeziorem

Dodał(a): Piotr T. Bogdanowicz
2007-11-15 08:10
Odsłon: 22168
Komentarzy: 28

Tagi:

Morze Bałtyckie, w trakcie swego istnienia, było już ogromnym jeziorem, tracąc bezpośredni kontakt z oceanem. W przyszłości jednak, za sprawą wypiętrzającego się Półwyspu Skandynawskiego, może zostać odcięte od oceanu na zawsze.

Informacje z regionu: pomorze.naszemiasto.pl

Historia Bałtyku, choć krótka (licząca sobie jakieś 12-13 tys. lat) jest bardzo fascynująca. Ciągłe zmiany w nim zachodzące, które w skali geologicznej dzieją się dość szybko, pokazują jak, tak naprawdę Ziemia "żyje".

I wypełniło się wodą...

Początki Morza Bałtyckiego sięgają końca ostatniego zlodowacenia, które ogarnęło północną Europę. Lądolód w swej potędze pokrywał wtedy m.in. północną część Polski. Jakieś 13-15 tys. lat temu zaczął się on jednak cofać (topnieć). Woda w stanie ciekłym zaczęła wypełniać tereny położone przed czołem lodowca.

Końcowy etap rozwoju Jeziora Ancylusowego. Biała plama to pozostałość po lądolodzie skandynawskim. Wg de Geera. / Fot. Wikipedia.pl / public domain

Tak powstało Bałtyckie Jezioro Lodowe. Miało ono powierzchnię podobną do dzisiejszego Morza Bałtyckiego. To był dopiero początek zmian jakie czekały ten nowy twór geograficzno-hydrologiczny.

W końcu nastała chwila kiedy nowo powstały akwen wodny awansował do rangi morza. Stało się to za przyczyną ciągłego podnoszenia się poziomu wód Jeziora Lodowego (co było z kolei konsekwencją dalszego topnienia lodowca). Taki stan rzeczy trwał jakieś 2 tys. lat, aż do momentu krytycznego, gdy woda przelała się przez tereny południowej Skandynawii. Powstało Morze Yoldiowe.

Widok Skandynawii z kosmosu zimą / Fot. NASA

Nie minęło tysiąc lat, a doszło do kolejnej gwałtownej zmiany. Morze ponownie zostało zdegradowane do stopnia jeziora. Powodem tego była Skandynawia. Cofający się lodowiec, uwolnił spod swojego ogromnego ciężaru znaczną część Skandynawii. Dosłownie spowodowało to, że wcześniej wbity w głąb ziemi ląd wystrzelił niczym na sprężynie do góry, odcinając Morze Yoldiowe od Morza Północnego. Powstało Jezioro Ancylusowe.

Na tym jednak nie koniec. Lodowiec dalej bowiem topniał. 8 tys. lat temu wody przybyło na tyle dużo, aby ponownie doszło do połączenia z Morzem Północnym. Powstało Morze Litorynowe. Jego powierzchnia była znacznie większa niż obecnie. Z powodu dużego przepływu wód oceanicznych, Morze Litorynowe stało się bardzo słone.

Czy ponownie stanie się jeziorem?

Widzimy liczne trzęsienia ziemi jakie w latach 1963-1998 nawiedziły okolice Półwyspu Skandynawskiego / Fot. Wikipedia.pl / public domain

Wszystko wskazuje na to, że tak. Morze Litorynowe trwało ok 4 tys. lat, by przekształcić się w Morze Mya, bardziej znane nam pod nazwą Morze Bałtyckie, które istnieje do dziś. Stało się to, ponieważ cieśniny duńskie uległy znacznemu przewężeniu, co ograniczyło dopływ wód słonych z Morza Północnego. Woda uległa w ten sposób osłodzeniu wskutek wpływających do niego rzek i wysokich opadów atmosferycznych. Skandynawia jednak ciągle się podnosi. Szacuje się, że w najbliższym czasie podniesie się o kolejne 50 metrów, odcinając część lub całe Morze Bałtyckie od Morza Północnego, na zawsze. Znakiem tego są trzęsienia ziemi jakie nawiedzają obszar Skandynawii i całego Morza Bałtyckiego. Powstanie wtedy ogromne słodkie jezioro podobne do Morza Kaspijskiego.

Zobacz także:

OFFline profil autora

Autor: Piotr T. Bogdanowicz

Artykuły (115) Galerie (5) Średnia ocen (4.75)

Wiek: 23 | Miejscowość: Warszawa | Kraj: Polska

O mnie: Nazywają mnie tu PogodynkaW24 lub Wicherek :)

Ostatnie artykuły autora:

Pozycja autora w rankingach:

Dodaj do

Komentarze: 28

Sortuj komentarze:

Marek Bonarski 15.11.2007 11:42

Ocena:

Wikipedię traktuje się na przeróżne sposoby, no i ok, każdy ma prawo do swojego zdania. Byle tylko to zdanie było podparte jakimiś rzetelnymi przesłankami, a nie stwierdzeniem "bo tak" :))

Jeśli chodzi o teksty Piotra to są dla mnie ciekawym źródłem informacji do których inną drogą bym nie dotarł.

Komentarz został ukrytyrozwiń

Paweł Mazur 15.11.2007 11:23

Ocena:

Ujmę to tak. Niektóre hasła opisywane w wiki mnie śmieszą. I są niewiarygodne. Chociaż i tak jest lepiej niz na początku działania tej encyklopedii.
A do tematu, to tak jak można napisać, że w różnych książkach podaje się, że cywilizację Azteków "zbudowali " kosmici. I można coś takiego założyć. Pasuje jednak nadmienić kto takie tezy stawia. Jeśli osoba czytająca jest zorientowana temacie, zobaczy nazwisko np. Danikena i będzie wiedzieć na czym stoi. Osoba która nie zna się na temacie, będzie mogła sprawdzić porównać i wyrobić sobie zdanie.

Komentarz został ukrytyrozwiń

Marek Bonarski 15.11.2007 10:42

Ocena:

bardzo ciekawe (+)

A propos Wiki, skoro nie jest wiarygodna, to niewiarygodne są również Britannica bo podobno mają podobną liczbę błędów :)

"Brytyjski tygodnik "Nature" zweryfikował część naukowych haseł w obu źródłach i odkrył w Wikipedii niewiele więcej błędów niż w jej prestiżowym odpowiedniku."
źródło: http://www.bbc.co.uk/polish/scitech/story/2005/12/051215_wikipedia.shtml
(or z inne)

Komentarz został ukrytyrozwiń

Paweł Mazur 15.11.2007 10:30

Ocena:

oczywiście, że wiem, iż takowych badań nie robiłeś. Aczkolwiek jeśli piszę się o tematach z nauką związanych pasuje, chociaż zaznaczyć skąd takie wiadomości się czerpie. Ja tu nie mówię o bibliografii całej.

Komentarz został ukrytyrozwiń

Piotr T. Bogdanowicz 15.11.2007 09:04

Ocena:

Chyba nie sądzisz że ja prowadziłem badania geologiczne w tej kewstii. Robili to bardziej kompetenti ludzie ode mnie, czyli naukowcy, które wyniki swoich badań w postaci zdania: "Skandynawia się podnosi" zawarli w podręcznikach.

Komentarz został ukrytyrozwiń

Paweł Mazur 15.11.2007 09:02

Ocena:

Sorry, ale ja wikipedię nie uznaje za źródło wiarygodne. To, ze podręczniki mówią to ja wiem, ja chciałbym zobaczyć wyniki konkretnych badań.

Komentarz został ukrytyrozwiń

Piotr T. Bogdanowicz 15.11.2007 08:20

Ocena:

Każdy lepszy podręcznik z geologii powie że Skandynawia się podnosi. Zresztą wystarczy zerknąć na Wikipedię, tam też o tym jest mowa :)

Komentarz został ukrytyrozwiń

Paweł Mazur 15.11.2007 08:16

Ocena:

a można zobaczyć źródła? Badania, na których oparłeś swój artykuł??