Facebook Google+ Twitter

O czym zapominamy, śpiewając hymn?

Obecny hymn narodowy pomyślany był jako piosenka żołnierska. Taka, której każdy mógłby się nauczyć, zawierać więc musiała słowa proste, łatwe do zapamiętania - mówi Łukasz Wojtach, historyk, specjalista w dziale badawczym Muzeum Historii Polski. - Pod tym kątem możemy przyjrzeć się jej zwrotkom.

Łukasz Wojtach, historyk, specjalista w dziale badawczym Muzeum Historii Polski. / Fot. MHP- Jeśli już śpiewamy hymn, robimy to często bezrefleksyjnie, nie myśląc o znaczeniu słów. O czym, pana zdaniem, warto sobie przypomnieć?
Pierwsza zwrotka hymnu, w oryginale zaczynająca się od słów: Jeszcze Polska nie umarła, kiedy my żyjemy", ma znaczenie oczywiste, ale myślę, że warto dodać, iż w owym czasie, na przełomie XVIII i XIX wieku, pojęcie narodu było bardzo słabo wykrystalizowane i w zasadzie pogląd dominujący to
stwierdzenie, iż naród to państwo. Zatem w sytuacji, gdy Polska zniknęła z mapy, wiele osób miało poczucie, że nie ma już Polaków. Zwrotka ta właśnie sprzeciwia się takiemu poglądowi. Stwierdza, że Polska żyje w polskich legionistach, którzy w chwili powstawania hymnu znajdowali się we Włoszech i pomagali Napoleonowi z nadzieją, że wkrótce będą mogli walczyć o Polskę i odzyskać państwo. Po części i na krótko udało się w Księstwie Warszawskim, w 1807 roku.

ŚPIEWAMY HYMN I PRÓBUJEMY USTANOWIĆ REKORD

W następnej zwrotce, słowa: "Jak Czarniecki do Poznania (...)" to oczywiste odniesienie do "potopu" szwedzkiego; z tym, że odniesienie, z punktu widzenia historycznego, mało zręczne. Wybickiemu chodziło najprawdopodobniej - bo nie wiemy dokładnie - o słynną przeprawę dywizji Czarnieckiego na wyspę Als w Danii podczas wojny ze Szwecją. jednak ta przeprawa nie służyła bynajmniej powrotowi do Polski, choć faktycznie była heroicznym czynem, który zapadł w świadomość Polaków. Łączyła się także z sytuacją pozostających poza krajem legionistów.

- Tutaj przejście do następnej zwrotki jest dość płynne, prawda?
Tak, następna zwrotka, ze słowami "przejdziem Wisłę, przejdziem Wartę" jest kontynuacją tego wątku. Czytamy o rzekach, które legionistów od kraju odgradzają, w takiej kolejności, w jakiej przekraczaliby je, wkraczając do Polski od południa. Wzmianka o Napoleonie jest oczywista. Zmienił on sztukę wojenną i przez to europejską rzeczywistość tak, że rzeczy przedtem uważane za niemożliwe w jego czasach okazywały się osiągalne. Rewolucyjna Francja, obroniła się przed otaczającymi ją wrogimi monarchiami dzięki sukcesom armii pochodzącej z poboru, dobrze dowodzonej, w której nie kładziono aż tak wielkiego nacisku na dyscyplinę jak w innych formacjach europejskich. Co prawda niebawem wszystko się załamało, ale my jesteśmy dopiero w w 1797 roku, gdy Wybicki pisze hymn, a Napoleon nadal jest objawieniem.
 / Fot. Muzeum Historii Polski

Wybrane dla Ciebie:




Komentarze (6):

Sortuj komentarze:

cenzura
  • cenzura
  • 08.11.2010 20:29

Właśnie wtedy zapominamy dobrze powiedziane.

Komentarz został ukrytyrozwiń

Panie "mariuszu1205"!
Dzięki za precyzyjne wyjaśnienie sprawy!
Należy więc pamiętać, że zwrotki hymnu to jedno, a zwrotki pieśni legionów - to drugie!
(Może nie trzeba mówić o "hymnie w oryginale", bo to nie był jeszcze hymn).

Komentarz został ukrytyrozwiń
  • Autor usunął profil
  • 29.04.2009 16:12

Pieśń legionów polskich we Włoszech - Józef Wybicki


Jeszcze Polska nie umarła,
Kiedy my żyjemy.
Co nam obca moc wydarła,
Szablą odbierzemy.

Marsz, marsz, Dąbrowski,
Do Polski z ziemi włoskiej,
Za Twoim przewodem
Złączem się z narodem.
Jak Czarniecki do Poznania
Wracał się przez morze,
Dla ojczyzny ratowania
Po szwedzkim rozbiorze.


Marsz, marsz, Dąbrowski...


Przejdziem Wisłę, przejdziem Wartę,
Będziem Polakami,
Dał nam przykład Bonaparte,
Jak zwyciężać mamy.


Marsz, marsz, Dąbrowski...


Niemiec, Moskal nie osiędzie,
Gdy jawszy pałasza,
Hasłem wszystkich zgoda będzie
I ojczyzna nasza.


Marsz, marsz, Dąbrowski...


Juz tam ojciec do swej Basi
Mówi zapłakany:
"Słuchaj jeno, pono nasi
Biją w tarabany."


Marsz, marsz, Dąbrowski...


Na to wszystkich jedne głosy:
"Dosyć tej niewoli!
Mamy racławickie kosy,
Kosciuszkę, Bóg pozwoli."


Marsz, marsz, Dąbrowski...

Komentarz został ukrytyrozwiń
  • Autor usunął profil
  • 29.04.2009 16:10

Aktualna treść
(na podstawie załącznika nr 4 do ustawy z dnia 31 stycznia 1980 r. o godle, barwach i hymnie Rzeczypospolitej Polskiej oraz o pieczęciach państwowych (Dz. U. z 2005 r. Nr 235, poz. 2000)


Jeszcze Polska nie zginęła,
Kiedy my żyjemy.
Co nam obca przemoc wzięła,
Szablą odbierzemy.

Marsz, marsz Dąbrowski,
Z ziemi włoskiej do Polski.
Za twoim przewodem
Złączym się z narodem.

Przejdziem Wisłę, przejdziem Wartę,
Będziem Polakami.
Dał nam przykład Bonaparte,
Jak zwyciężać mamy.

Marsz, marsz...

Jak Czarniecki do Poznania
Po szwedzkim zaborze,
Dla ojczyzny ratowania
Wrócim się przez morze.

Marsz, marsz...

Już tam ojciec do swej Basi
Mówi zapłakany —
Słuchaj jeno, pono nasi
Biją w tarabany.

Marsz, marsz...

Komentarz został ukrytyrozwiń

"W następnej zwrotce, słowa: "Jak Czarniecki do Poznania wracał się przez morze" to......." (???)

Dziwne pomieszanie, jak na specjalistę od tematu!
1. "Następna (druga) zwrotka", to nie ta o Czarnieckim, tylko ta o Wiśle i Warcie.
2. W trzeciej o Czarnieckim nie ma tekstu "Jak Czarniecki do Poznania wracał się przez morze" !!!
Jest:
Jak Czarniecki do Poznania
Po szwedzkim zaborze
Dla ojczyzny ratowania
Wrócim się przez morze.
3. Dziwne jest stwierdzenie, że zwrotka o Czarnieckim jest tylko "oczywistym odniesieniem", skoro jest w niej właśnie wyraźnie napisane o "szwedzkim zaborze". To już "oczywista oczywistość".

Komentarz został ukrytyrozwiń
  • Autor usunął profil
  • 28.04.2009 14:35

O czym zapominamy? Przede wszystkim o postawie! Hymn to nie jest taka sobie pioseneczka "u cioci na imieninach" ! Pamiętajcie śpiewając hymn o tych, którzy oddali swoje życie za wolność i niepodległość OJCZYZNY! Trafia mnie, gdy widzę śpiewajacych hymn z rękoma w kieszeniach, z gumą balonówą w jamie ustnej ... z kubkiem piwa ...

Komentarz został ukrytyrozwiń

Jeśli chcesz dodawać komentarze, musisz się zalogować.

Najpopularniejsze

Copyright 2016 Wiadomosci24.pl

Korzystamy z cookies i local storage.

Bez zmiany ustawień pliki są zapisywane na urządzeniu. Więcej przeczytasz tutaj.