Wiadomości24 > Styl życia > Podróże > Po gaelicku, proszę

Pozycja materiału w rankingach:

#24757 wg odsłon (miesięczny)

24757 miejsce

Dział: Podróże

Ocena: 30pkt

Oceń:

Po gaelicku, proszę

Dodał(a): Benedykt Kowalski
2007-11-10 14:16
Odsłon: 7466
Komentarzy: 25

Tagi:

Język gaelicki, czyli irlandzki, to pozostałość po Celtach. Szacuje się, że tylko 5 proc. Irlandczyków mówi płynnie po gaelicku, choć... są jeszcze regiony, gdzie w ogóle nie używa się angielskiego.

Drogowskaz w dwóch językach / Fot. Adrian Starczewski

Język irlandzki, czyli gaelicki wywodzi się z grupy języków celtyckich, obok angielskiego został uznany w niepodległej Irlandii za język urzędowy. Język celtycki uległ modyfikacji, a to za sprawą Wikingów, którzy odkryli wyspę. Obecnie 30 tys. osób posługuje się gaelickim jako językiem ojczystym, głównie w regionach Connemara i Donegal. Około 250 tys. mówi biegle po gaelicku, a blisko połowa mieszkańców ma jakąkolwiek wiedzę na temat języka wyniesioną ze szkół, które dokładają wszelkich starań, by zachować język ojczysty.

Wikingowie, władcy mórz

Wikingowie w roku 790 rozpoczęli swą wielką podróż do wybrzeży Irlandii, Brytanii i północnej Francji. Kilka dekad trwały wyprawy, które miały na celu zapoznanie się z nowymi ziemiami, aż w końcu 830 roku Wikingowie mieli ustabilizowane bazy i osady w Country Louth, co bardziej interesujące - w Dublinie. W roku 914 prowadzili potyczki między osadami z Dublina, Wexford, Waterford i Youghal. Zajadle bronili swoich małych królestw przed sąsiadami. Na terenach Irlandii byli do początków XI wieku, potem powrócili do Skandynawii. Mieli wielki wkład w rozwój sztuki, języka, folkloru i nazewnictwa miejsc w Irlandii. Pierwsi także wprowadzili do użytku na wyspie pieniądze.

Ogham - pismo Celtów

Do zapisu języka gaelickiego używa się alfabetu łacińskiego, acz stosuje się też pismo gaelickie, czyli ogamiczne. Pismo ogamiczne ma postać kresek umieszczonych na jednej osi. Ogamy podzielone były na cztery aicme, każdą aicme tworzyło pięć znaków. Inskrypcje nagrobne zapisane pismem ogamicznym z IV i VIII wieku zostały odnalezione na wyspie Man, w Irlandii, Szkocji i Walii. Wiele nazwisk i nazw miejscowości pochodzi z gaelickiego np: Belfast - Beal Feirste - Zatoka piaszczystych brzegów. Cork - Corcaigh - Bagno.

Z kim Irlandczyk może porozmawiać w swoim języku?

Każdy Irlandczyk bez problemu porozmawia ze Szkotem, ponieważ od gaelickiego z zielonej wyspy narodził się dialekt tzw: szkocki gaelicki. Niestety Irlandczyk nie zrozumie ani słowa z gaelickiego Walijskiego oraz gaelickiego z Bretanii. Te grupy językowe były odseparowane od siebie blisko dwa tysiące lat. Gaelickim posługują się także mieszkańcy wyspy Man na morzu Irlandzkim. Na wyspie powstał kolejny dialekt tzw: Gaelicki Manx. Ostatni rdzenny mieszkaniec wyspy, który mówił po gaelicku, zmarł w 1974 roku. Jednak jego oryginalny sposób wymowy został zarejestrowany i teraz na podstawie nagrań gaelicki Manx jest nauczany w szkołach. Blisko 614 mieszkańców wyspy mówi płynnie w tym dialekcie.

Irlandczycy nie gęsi...

Przez blisko 800 lat Irlandia nie mogła wyzwolić się spod panowania Wielkiej Brytanii a jednak nie zatraciła swojego języka. Irlandczycy byli nieugięci nawet wtedy, kiedy Brytyjczycy zabronili im używać gaelickiego. Na znakach drogowych, zamiast "slow down", pisali po swojemu "gęill sli". Gaelickiego uczą w szkołach nie tylko w Irlandii i Szkocjii, ale także w Nowej Szkocji w Kanadzie. Chętnych do nauki jest wielu i staje się to bardzo modne, aby znać gaelicki. Dla młodzieży stacje radiowe mają coś ciekawego np: Rockowa lista przebojów w LA1, gdzie spiker mówi wyłącznie po gaelicku a fani - jeżeli dzwonią i proszą o jakiś utwór - też muszą posłużyć się gaelic.

Uwaga! Irlanczycy wymawiają Dublin tak jak się pisze, ponieważ "u" przeszło z gaelickiego do ich angielskiego. Jak ktoś powie, że "Dablin" jest ładny, patrzą krzywo. Jesteśmy przecież w "Dublinie"...

Zobacz także:

OFFline profil autora

Autor: Benedykt Kowalski

Artykuły (22) Galerie (42) Średnia ocen (4.94)

Wiek: 11 | Miejscowość: Kocibrzyce | Kraj: Polska

Ostatnie artykuły autora:

Pozycja autora w rankingach:

Największa liczba odsłon (284)

Dodaj do

Komentarze: 25

Sortuj komentarze:

rtznuqvk 14.07.2011 14:14

Ocena:

OHAoph <a href="http://quqvpoonring.com/">quqvpoonring</a>, [url=http://lcgaigtggnyb.com/]lcgaigtggnyb[/url], [link=http://mhoafancovne.com/]mhoafancovne[/link], http://sutfprhsjzum.com/

Komentarz został ukrytyrozwiń

Benedykt Kowalski 18.11.2007 22:43

Ocena:

Poprawiłem wszystko;-) niestety widzę, że mamy w redakcji ludzi którzy bardzo pobieżnie sprawdzają teksty!!! np; Kamil Jakubczak do mojego poprawionego tekstu i wysłanego ponownie do moderacji odpisał:":< skąd czerpałeś informacje? rozumiem że zdjęcie do teksty zrobiłeś samodzielnie ? Byłeś w Irlandii? Wyjaśnij dokładniej co znaczy pismo ogamiczne> " no żenada ;-) co to do cholery jest??? ;-))) Czyli Kamil nawet nie wie że tekst jest od kilku tygodni w internecie i , że próbuję poprawić kilka błędów, które wyłapałaś Marto;-) a które sam też zauważyłem;-) masakra

Komentarz został ukrytyrozwiń

Marta Wieszczycka 18.11.2007 02:19

Ocena:

Zerknęłam tam. Lepiej. Tylko co do podtytułu nadal nie mogę się zgodzić.
To nie jest również "pozostałość po Wikingach, którzy przejęli język Celtów".
To "pozostałość po Celtach" :) Owszem, obecny język gaelicki ma naleciałości po Wikingach, podobnie jak ma też anglicyzmy. Tak jak polski ma rusycyzmy, germanizmy i makaronizmy ;)
I jak już zmieniasz, to dodaj jeszcze kropkę przed przedostatnim zdaniem :)

Komentarz został ukrytyrozwiń

Benedykt Kowalski 17.11.2007 22:13

Ocena:

wprowadziłem poprawki;-) ale jeszcze nie przeszły przez moderację;-)

Komentarz został ukrytyrozwiń

Benedykt Kowalski 17.11.2007 20:35

Ocena:

tak chodziło;-)o to, że aczkolwiek;-)))) w mądrej książce zapisano iż;-) nie wszyscy Wikingowie zostali na Zielonej Wyspie;-) po czterech wiekach ich potomkowie , część z nich powróciła do Skandynawii ;-) przecież wiem że nie mówią po niemiecku;-) Marta śmieje się...;-)))

Komentarz został ukrytyrozwiń

Krzysztof Wieczorek 17.11.2007 12:51

Ocena:

bardzo lubię Irlandzkie klimaty +

Komentarz został ukrytyrozwiń

Krzysztof Wieczorek 17.11.2007 12:51

Ocena:

lubię Irlandzkie klimaty +

Komentarz został ukrytyrozwiń

Marta Wieszczycka 17.11.2007 00:08

Ocena:

Adrian, Wikingowie, którzy się w Irlandii zaaklimatyzowali - zostali tam. To NIE jest tak, że w momencie, kiedy nastąpił koniec wypraw Wikingów, to Ci co mieszkali w Irlandii, zostali wysiedleni ;)))
Ps. Wikingowie nie mówili po niemiecku.

Komentarz został ukrytyrozwiń

Benedykt Kowalski 16.11.2007 22:08

Ocena:

nie mam czasu;-)na krwawienie;-) jak znajdé chwile to poprawie, pozostalosc po wikingach ktorzy zyli tam przez 4 wieki;-) i zmiksowal im sie jezyk z celtyckim a pozniej wrocili do Skandynawii i mowili po niemiecku;-) i dunsku;-) napewno tak bylo bo po 4 wiekach pamietali o korzeniach;-)))

Komentarz został ukrytyrozwiń

Jakub Klawiter 16.11.2007 10:24

Ocena:

Adrian, ale skoro pokazuje CI się błędy po prostu nie poprawisz tekstu? Trochę tego nie rozumiem :/

Komentarz został ukrytyrozwiń