Facebook Google+ Twitter

Polska i Litwa 20 lat po podpisaniu traktatu o przyjaźni

Polska i Litwa. Kiedyś połączone unią, a dziś dwa sąsiadujące czy może rywalizujące ze sobą kraje?

Nasze wzajemne stosunki nie należą do najlepszych. Z Litwinami nie łączy nas więź polityczna tak jak w przypadku Niemiec. Nie bratamy się z nimi, tak jak chociażby z Czechami. Dlaczego? Jednoznacznie trudno znaleźć rzetelną i prostą odpowiedź na to pytanie. A może chodzi o zwyczajny brak chęci i brak mechanizmów motywujących do nawiązania współpracy?

26 kwietnia 2014 r. przypadła 20. rocznica podpisania przez ówczesnego prezydenta Lecha Wałęsę Traktatu o przyjaznych stosunkach i dobrosąsiedzkiej współpracy między Polską a Litwą. Umowa ta nadal obowiązuje, ponieważ żadna strona nie wyraziła woli jej wypowiedzenia. Traktat ma wciąż moc wiążącą, ale mimo wszystko nacjonalistyczne środowiska litewskie nie pałają do nas wielką serdecznością. Jak zwykle chodzi o zaszłości historyczne. A skupisko Polaków na Litwie jest całkiem spore. Nasi rodacy stanowią tam blisko 235-300 tysięczną społeczność, będąc jednocześnie najliczniejszą mniejszością narodową na Litwie. Okazuje się, że najwięcej Polaków zamieszkuje Wilno. Z kolei w RP w spisie powszechnym w 2011 r.
tożsamość litewską zadeklarowało 7374 osób, głównie w województwie podlaskim. W takiej sytuacji, by zapewnić dobre warunki życia zarówno mniejszości polskiej jak i litewskiej podpisanie traktatu było nieuchronne. Jednak do tej pory jego interpretacja rodzi liczne problemy, dlatego postanowienia z 26 kwietnia nie zawsze są wypełniane tak jak być powinny. Mowa tu m.in. o niepoprawnym i niezgodnym z umową traktowaniu Polaków na Litwie. Największą burzę w opinii publicznej wywołała likwidacja wielu szkół mniejszości w państwie naszego sąsiada. Litwa argumentowała ten krok oszczędnościami finansowymi, rząd polski broniąc praw swoich rodaków wypowiadał się nieprzychylnie o tej inicjatywie. Domagaliśmy się także prawa do oryginalnej pisowni nazwisk i dwujęzycznych nazw miejscowości. Szef polskiej dyplomacji zarzucał władzom Litwy, że nie postępują zgodnie z europejskimi standardami. Jednak publiczne dyskusje nijak nie wpływały na posunięcia Litwy. A tymczasem w roku szkolnym 2012/2013 w 19 polskich placówkach języka litewskiego jako ojczystego uczyło się ponad 600 uczniów (http://mniejszosci.narodowe.mac.gov.pl/mne/mniejszosci/charakterystyka-mniejs/6480,Charakterystyka-mniejszosci-narodowych-i-etnicznych-w-Polsce.html#litwini)). Polska poradziła sobie ze zorganizowaniem edukacji w języku litewskim na wszystkich poziomach nauczania.

Mimo wszystko 20. rocznica podpisania dwustronnego traktatu rodziła nadzieję na poprawę relacji. Zabiegi skłaniające do pojednania zostały podjęte przez Ambasadę Rzeczypospolitej Polskiej w Wilnie. Na Facebook’u oraz na Youtube zostały umieszczone filmy, przybliżające związki między dwoma sąsiadami. Ponadto były szef litewskiej dyplomacji Vygaudas Ušackas odniósł się do postulatów, aby na Litwie możliwe było zapisywanie nazwisk w oryginalnej pisowni oraz stosowanie dwujęzycznych tablic topograficznych. Polityczne poparcie ze strony Litwy z pewnością było pożądane, jednak Polska liczyła na podjęcie konkretnych działań przez władze sąsiada. Czy fakt, że przedstawiciele polskiej mniejszości narodowej- Akcja Wyborcza Polaków na Litwie otrzymali dużą część mandatów w parlamencie wystarczy, by zabiegać o poprawę wzajemnych stosunków i przychylne Polakom oraz spełniające standardy Unii Europejskiej posunięcia Litwy? W końcu stosunki gospodarcze między sąsiednimi krajami rokują coraz lepiej. Jak widać sama gospodarka nie wpływa na wzajemne postrzeganie i na wciąż zachowywane uprzedzenia. Pozbawiona dialogu wspólna przyszłość obu krajów nie zaowocuje dwustronną współpracą. Bez wysiłku same dobre chęci i deklaracje nie wystarczą.
Ewa Nowak

Wybrane dla Ciebie:


Tagi:


Komentarze (0):

Dziękujemy za Twoją aktywność w serwisie wiadomosci24. Do zobaczenia niebawem w innym miejscu.

Copyright 2017 Wiadomosci24.pl
#PRZEPROWADZKA: Dowiedz się więcej

Korzystamy z cookies i local storage.

Bez zmiany ustawień pliki są zapisywane na urządzeniu. Więcej przeczytasz tutaj.