Polsko-litewska komedia pomyłek

Źródło: Gość dnia
2010-01-26 11:22
Odsłon: 1249
Komentarzy: 2

Tagi:

Znaczna część obywateli naszego kraju czytała „Dziady” albo przynajmniej poznała jakieś opracowanie na ich temat. Nie było zresztą innego wyjścia, jako że jest to lektura obowiązkowa w liceum. Jak więc można było zapamiętać, pada tam (w „Salonie Warszawskim”) zdanie: „O Litwie, dalibóg, wiem mniej niż o Chinach”.

Litewscy kibice podczas meczu grupy F koszykarskich mistrzostw Europy EuroBasket 2009 Litwa - Serbia w Łodzi. / Fot. PAP/Grzegorz Michałowski

Z przykrością konstatuję, że niewiele się w ciągu ostatnich dwóch stuleci zmieniło.

Od blisko dwudziestu lat Litwa jest państwem niepodległym, kształtującym swoje narodowo-państwowe istnienie, kulturę, sposób życia, narodowe legendy i mity. Stolica tego kraju, Wilno, jest chyba jedyną poza Warszawą stolicą europejską, gdzie na ulicy powszechnie usłyszeć można język polski. Polacy są mocno wrośnięci w krajobraz tego miasta i są większością we wszystkich regionach je otaczających.

Nasze narodowe fobie opierają się na wspólnej historii wytworzonej w okresie bytowania polsko-litewskiej unii. Natomiast stosunki polsko-litewskie ostatniego dwudziestolecia niejednokrotnie nawiązywały do mało pożądanej tradycji okresu międzywojennego. Bardzo często była to zwykła komedia pomyłek. Władze litewskie zajmowały się walką z polskimi tradycjami i polską mniejszością narodową, zapominając o roli Polski jako potencjalnego sojusznika w stosunkach międzynarodowych. Do niezbyt szczytnej polityki lituanizacyjnej przyłączył się nawet litewski episkopat. W końcu to na Polaków wydawano wyroki za zdradę i to polski napis „Jezu, ufam tobie” zniknął nagle z obrazu czczonego przez wileńskich wiernych.

Dialog historyczny także od lat stoi w martwym punkcie. Pomimo uznania na Litwie 3 maja za dzień pamiętny, tradycje unijne dalej nie cieszą się tam przesadnym uznaniem. W Polsce z kolei w ciągu ostatnich dwóch dekad zwiększyło się zainteresowanie tradycjami wielonarodowej Rzeczypospolitej, czego przykładem może być działalność takich instytucji jak lubelski Instytut Europy Środkowo-Wschodniej. Ale nawet ze stroną ukraińską dialog historyczny jest zdecydowanie lepszy. Nie jest przypadkiem, że w lubelskiej serii syntez historii krajów wchodzących niegdyś w skład Rzeczypospolitej (a pisanych przez autorów z tychże krajów) zabrakło historii Litwy*...

Łukasz Jasina

Więcej czytaj na stronach: Kultury Liberalnej

Zobacz także:

Dodaj do

Komentarze: 2

Sortuj komentarze:

Adam Podgórski 29.01.2010 07:35

Ocena:

A ponadto rację ma Tomasz! Czy wiekszośc Polakow interesuje się Litwą? Czy znamy ten kraj? ja nie!

Komentarz został ukrytyrozwiń

Adam Podgórski 29.01.2010 07:33

Ocena:

Ja zawsze, w obliczu takich problemow zadaję sobie pytanie: Jesli jesteśmy, jako Polacy tacy wspaniali, tacy zaslużeni dla historii, tacy oddani wierze, i w ogóle tacy naj..., to dlaczego nas tak, gdzie indziej, nie lubią?

Komentarz został ukrytyrozwiń