Poradnik: Fotografujemy przez szybę – zdjęcia akwarystyczne

Nie dość, że przez szybę i wodę, to trzeba jeszcze uchwycić w kadrze bardzo ruchliwe zwierzęta. Teoretycznie rzecz bardzo trudna. W praktyce, trzymając się pewnych zasad, będzie to dość proste. Jak zwykle postaram się nie zanudzać nikogo technicznymi szczegółami, lecz przedstawię sprawę z możliwie praktycznego punktu widzenia. Oto mój sposób na piękne zdjęcia podwodnego świata bez potrzeby nurkowania wśród raf koralowych.

Aparat

Muszę niechętnie przyznać, że w przypadku tego typu zdjęć świetnie spisują się najpopularniejsze „małpki”. Możemy obserwować obiekt i podążać za nim poprzez wyświetlacz LCD. Ponadto wbudowane w te małe aparaty lampy błyskowe często są mocniejsze niż fabryczne lampy w lustrzankach cyfrowych. Zdjęcia zamieszczone w tym poradniku były robione w większości aparatem Minolta DiMAGE S414. Jest to dość stary model jednak jakość zdjęć i łatwość ich robienia (jeśli chodzi o zdjęcia akwarystyczne) były naprawdę godne podziwu. Oczywiście nie ma porównania z lustrzankami, ale do oglądania zdjęć na monitorze naprawdę wystarczał taki aparat przy tego typu fotografii. Obecnie fotografuję lustrzanką cyfrową, ale takie zdjęcia jest dużo trudniej zrobić gdyż lustrzanka jest bardziej wymagająca, choćby i w sprawie samego światła, którego w zbiornikach przeważnie jest zbyt mało.

Lampa błyskowa

Tutaj zapewne niektórych zaskoczę. Teoretycznie, lampa błyskowa, w połączeniu z odbijającą światło szybą, to bardzo złe połączenie. I tutaj się ludzie mylą. Wszystkie zdjęcia akwarystyczne jakie wykonałem i jakie prezentuję w galerii tutaj oraz w tym poradniku wykonane były z użyciem lampy błyskowej. Przy fotkach robionych za pomocą „małpki” używałem wbudowanej lampy błyskowej. Jednak moja lustrzanka cyfrowa ma zbyt słabą lampę, dlatego musiałem wyposażyć się w dodatkową, zewnętrzną. Jednocześnie dzięki lampie błyskowej możecie robić fotografie z bardzo krótkimi czasami naświetlania co spowoduje, że fotki będą ostre.

Technika

Chyba jest to rzecz najważniejsza. Nie trzeba wcale dysponować sprzętem za duże pieniądze aby robić genialne fotografie, jeśli tylko wiemy jak się danym sprzętem posłużyć. Zacznijmy od tego, że faktycznie szyba odbija światło emitowane przez lampę błyskową kiedy robimy zdjęcia. Jednak jest na to prosty sposób. Wystarczy, że zrobimy zdjęcie pod pewnym kątem (np. pod kątem 45 stopni) i gotowe! Nasza lampa błyskowa oświetli doskonale to co chcemy sfotografować a jednocześnie nie będzie po niej śladu na szybie. Co więcej … dobre opanowanie tej techniki powoduje, że nawet kiedy akwaria wystawione są w pomieszczeniu gdzie jest dużo okien i słońce świeci prosto w szyby, wtedy właśnie lampa spowoduje, że wszelakie odbicia światła, innych osób czy nas z naszym aparatem staną się całkowicie niewidzialne! Może brzmieć to trochę niesamowicie, ale zachęcam do spróbowania. – to naprawdę działa. Zajmuję się zdjęciami ryb od około 4 lat i zawsze stosuję tą samą technikę.

Wróg zdjęć „przez szkło”

Tak naprawdę jest jeden zasadniczy. Kiedy przygotowujecie się do sesji zdjęć zbiorników, najważniejsze jest aby szkło było czyste! Lampa uwydatni wszelkie brudy i rysy na szkle. Wystarczy jednak przetrzeć szkło od zewnątrz mokrą ściereczką (taką która nie pozostawia żadnych smug i wody na szkle) oraz ewentualnie także od wewnątrz za pomocą specjalnego czyścika magnetycznego. Oczywiście, może tak zrobić wtedy, gdy robimy fotki swojego zbiornika czy zaprzyjaźnionego akwarysty. Niestety, np. w zoo, musimy odpowiednio dobierać miejsce, aby było jak najmniej problemów.

Prezentuję dwie zepsute fotografie. Na zdjęciu numer 1 widać świetnie odbicie lampy błyskowej oraz wspomniane zacieki na szybie, które lampa uwydatniła. Fotografia numer 2 prezentuje natomiast pewne ciekawe zjawisko związane z osłoną, założoną na obiektyw lustrzanki. Lampa błyskowa wbudowana w aparat powoduje, że powstaje na dole cień rzucany przez osłonę, która jest dla tej lampy zbyt wysoka. Niby detal, ale jednak warto zwrócić na to uwagę. Z drugiej strony pamiętajcie, że zawsze macie możliwość wykadrowania fotografii w programie graficznym typu Corel lub Photoshop.

Zbiorniki morskie bez lampy

Takie małe odstępstwo od normy. O ile w zbiornikach z wodą słodką lampa jest praktycznie niezbędna, o tyle akwaria morskie pozwalają robić nam piękne i nieporuszone zdjęcia bez niej. Zawdzięczamy to oczywiście oświetleniu, które w „morszczyźnie” jest dużo mocniejsze, gdyż używa się tam przeważnie żarników HQI o dużej mocy i innej temperaturze barwowej. Fotografia numer 3 prezentuje wykadrowany z dużego zdjęcia fragment koralowca. Jest to zdjęcie zrobione bez lampy.

Czy brak światła rekompensować poprzez wyższe ISO?

Nie jestem zwolennikiem tej metody, ale z bardzo prostego powodu. Nikon D70 którym obecnie robię zdjęcia ma niestety tę wadę, że bardzo szumi. Postanowiłem nie opowiadać teoretycznie co to jest szum i jak powstaje – fotografia numer 4 wyraźnie pokazuje co powoduje podwyższone ISO. Zdecydowanie lepiej jest użyć lampy lub w inny sposób doświetlić zbiornik niż zbytnio podwyższać ISO, chyba, że dysponujecie aparatem, który ma naprawdę rewelacyjnie dopracowane robienie zdjęć przy wysokim ISO jak choćby Nikon D40.

Tło - ważna rzecz!

Akwaria mają to do siebie, że są różnorodne nie tylko pod względem zawartości ryb i roślin, ale przede wszystkim kompozycji zbiornika – jego projektu. Pamiętajcie, róbcie zdjęcia ryb na odpowiednim tle. Naprawdę nie są ani ładne ani przydatne zdjęcia gdzie w tle widzimy takie rzeczy jak filtry, rurki i inne elementy osprzętu akwarium. Niech za przykład posłuży fotografia numer 5.

Podsumowując

Aparat rzecz ważna, ale fotograf ważniejszy. Zdecydowanie, w przypadku fotografii akwarystycznej, możecie dysponować zwykłą „małpką”, która dostarczy naprawdę niesamowitych zdjęć. Ważniejsze jest aby dobrze wyćwiczyć sobie sposób robienia owych zdjęć za pomocą swojej cyfrówki i zastosować się do pewnych zasad związanych z użyciem lampy błyskowej. Jest to także świetna zabawa, można dzięki temu uwiecznić wiele wystaw akwarystycznych, które odbywają się w całej Polsce i na świecie. A może ktoś z Was nabierze ochoty na własny wycinek podwodnego świata … w zaciszu swych czterech ścian. Zachęcam wszystkich, bo jest to równie ciekawa przygoda jak samo fotografowanie! I oczywiście nie rezygnujcie, kiedy pierwsza sesja zdjęć podwodnej egzotyki nie wyjdzie wyśmienicie - do tego potrzeba czasu i praktyki.


Zapraszam do obejrzenia galerii fotografii akwarystycznej tutaj.