Jednym ze sposobów na poznanie Warszawy i jej ciemnych zakamarków jest zwiedzanie. Możesz zdobyć się na odwagę i wyruszyć na Pragę, na osławione Szmulki, Czerniaków, Powiśle lub na Wolę. Na własne oczy zobaczyć te miejsca. I poznać ten światek przestępczy. Zwłaszcza jeśli Cię ta tematyka w jakiś sposób pociąga.

Mieszkający tam nadal ludzie, uraczą Cię opowieściami przekazywanymi z pokolenia na pokolenie. Tam każda ocalała kamienica ma swoją historię, często mrożącą krew w żyłach. Wszak to miejsca, w które mało kto się zapuszcza. Mają przecież złą sławę.

Jeśli jednak na taką wyprawę w realu się nie odważysz i zechcesz pogłębić swoją wiedzę na ten temat, zapraszam do lektury "Szemranego towarzystwa niegdysiejszej Warszawy" Stanisława Milewskiego. Może znasz trochę ten dawny klimat stolicy, choćby z felietonów Stefana Wiecheckiego "Wiecha", opowieści Stanisława Grzesiuka, Bronisława Wieczorkiewicza lub z utworów wykonywanych przez wspomnianego już wyżej Grzesiuka, Kapelę Czerniakowską czy Kapelę Staśka Wielanka.

Książka ta jest uhonorowaniem długoletniej pracy autora nad przestępczością i sposobami jej zwalczania od czasów przedrozbiorowych do II wojny światowej. Jest to również niejako kontynuacja "Intymnego życia niegdysiejszej Warszawy". I tym razem autor zabierze Cię w podróż w czasie i oprowadzi po ciemnej stronie miasta, gdzie w zaułkach czają się podejrzane typy.

W stolicy już w XVI I XVII wieku działali liczni rozbójnicy (najczęściej w grupach kilkuosobowych), którzy często wyruszali poza swoje miejsce zamieszkania, na tzw. gościnne występy. Wybierali najbardziej uczęszczane szlaki, blisko miast wokół, których rosły gęste lasy. Upodobali też sobie miejskie zaułki, których w stolicy nie brakowało. Mało komu udawało się ujść z życiem, jeśli już wpadł w ich ręce. Najpierw okradali takiego nieszczęśnika, a później zabijali, aby nie było świadków.

W XIX wieku niebezpieczne były opustoszałe place, zaułki, parki, dzielnice. Tak oto są te miejsca opisywane: (np. Nalewki) "W okolicach tych glinianek krążą najgorsi bandyci. Wieczorem przejść tu niepodobna. Mieszkańcy sąsiednich domków słyszą nieraz o późnej nocy jakieś dzikie krzyki i charczenie, odgłosy walki i rozpaczliwe wołania". Niebezpieczne były też zaułki Starego i Nowego Miasta, Mariensztat, Nowa Praga, Szmulowizna i całe wiślane nadbrzeże. Dochodziło tam do kilku napadów dziennie.