Facebook Google+ Twitter

Pozycja materiału w rankingach:

2977 miejsce

Recenzja T. Liry-Śliwy "Dwie poetyki". O poezji P.Barańskiego

Elias Canetti jest autorem następującego zdania: "U prawdziwego poety najbardziej cenię to, co duma każe mu przemilczeć". P.Barański jest dumnym poetą; szanuje słowa niekiedy osiągając zwięzłość haiku.

Tadeusz Lira-Śliwa

DWIE POETYKI

Piotr Barański urodził się w 1986 roku. Jest prawnikiem, mieszka w Warszawie. Ciekawa rzecz, że ten młody poeta stosuje w swojej twórczości odważną taktykę: w pierwszej połowie 2016 roku wydał trzy tomiki. "Lekkie piosenki", "Tak jak tutaj", "Znowu" – ukazały się w wydawnictwie "Mamiko" (Nowa Ruda). Należy dodać, że P.Barański opublikował w 2015 roku dwa zbiory wierszy: "Nocne południe" i "Poziom morza". Nie są to opasłe tomy poezji – każdy z nich składa się z trzydziestu utworów.
"Naczelny dialektyk" powiedział, że ilość przechodzi w jakość. Czy ilość tomików warszawskiego poety przeszła w jakość poetycką? Czy nie lepiej było wydać mniejszą ilość książek? Pytania rodzą pytania...Istotne jest to, że P.Barański realizuje zasadę: maksimum treści przy minimum słów. Można powiedzieć, że autor wspomnianych książek jest lapidarnym wizjonerem (lapidarność to częste zjawisko u poetów intelektualistów). Oszczędnym wizjonerem był Miron Białoszewski. W jego "Obrotach rzeczy" (debiut książkowy, 1956) na szczególną uwagę zasługuje odkrywcze, sprawdzalne widzenie zjawisk i siebie samego pośród ich obrotów. W tomiku P.Barańskiego "Tak jak tutaj" znalazłem podobne tropy poetyckie, m.in. w tytułowym wierszu "Tak jak tutaj":

Ból w okolicy krwi.Spowodowany wierszem
albo którąś resztą. Letnie powietrze
usuwa deszcz z miasta. Kochać drzewa za cień,
nienawidzić za papier. (...)

Elias Canetti jest autorem następującego zdania: "U prawdziwego poety najbardziej cenię to, co duma każe mu przemilczeć". P.Barański jest dumnym poetą; szanuje słowa niekiedy osiągając zwięzłość haiku. Oczywiście, nie jest to klasyczne haiku. Oto charakterystyczny przykład z zbioru "Tak jak tutaj" (wiersz "Przewodnia rola mniejszości"):

Większość drzew
nie należy
do szklaków.

Tytuł tego wiersza jest dwuznaczny. Dużo się pisało o przewodniej roli pewnej...partii. Jednak P.Barański unika kontekstów politycznych (poezja powinna być apolityczna). Czy autor pisze o przewodniej roli Matki Natury? Tak i ...nie. Podobny (minimalistyczny) chwyt poetycki znalazłem w jednowersowym utworze: "Zobacz, ile bieli" (tytuł): "zostaje po wierszu:"
Czytelnik może się zdziwić: tylko jeden wers – zakończony dwukropkiem? Po tym znaku interpunkcyjnym pojawia się "pusta puenta"- biel ostatniej kartki (strony) tomiku.
Interesujące jest to, że P.Barański zmienił swoją poetykę w kolejnym zbiorze wierszy "Znowu". Utwory autora ukazują ewolucję od wiersza wolnego, świadomie oszczędnego, ponieważ służył do przekazywania skondensowanych stanów lirycznych - aż do wersów o szerokim oddechu zapowiadających uwolnienie słowa z gorsetu formy. Twórca oddaje poezji wszystko, łącznie ze swoimi obsesjami i fobiami, by uzyskać to, co u człowieka jest najbardziej uniwersalne: "przedmiot konieczny"(sformułowanie Kazimierza Wyki). Cytuję w całości wiersz pt."Krągłości":

Bóg był odważny, kiedy powierzał poezję ludziom.
(Albo przeprowadził o tym zbyt krótki wywiad środowiskowy

wśród siebie). Teraz nie żąda zwrotu. Nasza.Wchodzisz
z nią czasami z brutalnością kogoś, kto sprawdzał ziemię,

zanim uznał, że jest odpowiednia dla ciał. (Uwierzyliśmy mu:
mógł być Bogiem albo, też przykładowo, nie istnieć.) Wiersz,

który ma w składzie nawiasy jest bardziej bezpieczny dla świata,
lepiej chroniony dla siebie i przyjemnie zaokrąglony dla nikogo, chyba że

to nie pomaga.


We wspomnianej książce dominują dłuższe utwory. Jednak poeta zamieścił w tym tomiku kilka krótszych wierszy m.in. "Wschód?"

Okna w moim mieszkaniu
wychodzą na zachód

Wizjer czasami
wychodzi na ludzi.


Poezja P.Barańskiego ewoluowała od krótkiego wiersza wolnego do wiersza klasycznego. Można więc zapytać: czy młody poeta zdecyduje się na wydanie tomiku prozy poetyckiej?
Warszawski poeta wie, iż potoczne sposoby ekspresji nie wystarczają już do wyrażania prawdziwych niepokojów. Ma też świadomość, że poezja nie może istnieć i rozwijać się bez uznania prawd moralnych.
Polecam czytelnikom i krytykom literackich wartościowe tomiki Piotra Barańskiego.




..............................................................................................................................................................
Piotr Barański, "Tak jak tutaj", wydawnictwo "Mamiko", Nowa Ruda 2016, ss.36
Piotr Barański, "Znowu",wydawnictwo "Mamiko", Nowa Ruda 2016, ss.36

Wybrane dla Ciebie:




Komentarze (1):

Sortuj komentarze:

Bardzo interesująca recenzja Tadeusza Liry Śliwy. Ponieważ miałam okazję zetknąć się z poezją Piotra Barańskiego "Nocne południe" - polecam wszystkim tego autora.

Komentarz został ukrytyrozwiń

Jeśli chcesz dodawać komentarze, musisz się zalogować.

Najpopularniejsze

Copyright 2016 Wiadomosci24.pl

Korzystamy z cookies i local storage.

Bez zmiany ustawień pliki są zapisywane na urządzeniu. Więcej przeczytasz tutaj.