Facebook Google+ Twitter

29 miejsce

Sejny. Podsumowanie Roku Henryka Sienkiewicza na Litwie

W dniu 1 lipca 2017 r. Sejneńskie Towarzystwa Opieki nad Zabytkami zorganizowało międzynarodową konferencję na temat współpracy polsko-litewskiej na niwie kulturalnej - „Pro memoria Nobliście Henrykowi Sienkiewiczowi”.

Uczestnicy konferencji w Sejnach / Fot. Lechomir Domaszewicz W Sejnach w siedzibie Muzeum Ziemi Sejneńskiej w dniu 1 lipca 2017 r. odbyła się międzynarodowa konferencja „Sienkiewiczowska Lauda w 100. rocznicę śmierci Noblisty na drodze wspólnej historii Polaków i Litwinów”. Zgromadziła ona twórców i uczestników przedsięwzięć, mających na celu współpracę polsko-litewską w dziedzinie kultury. Okazją do spotkania środowisk polskich i litewskich była chęć podsumowania działań, mających na celu upamiętnienie Roku Henryka Sienkiewicza na Litwie - „Pro memoria Nobliście Henrykowi Sienkiewiczowi”.

Podczas uroczystości uhonorowano organizatorów obchodów poprzez wręczenie Listów dziękczynnych jako "świadectw publicznego uszanowania dla oddolnej ludzkiej inicjatywy w kształtowaniu naszej dzisiejszej tożsamości, wyrosłej ze wspólnego wielkiego dziedzictwa kulturowego jakim była Pierwsza Rzeczpospolita, wspólna Ojczyzna wielu narodów Europy środkowo-wschodniej".

W uroczystości wziął udział Konsul RL Vaclovas Stankevičius oraz reprezentujący władze Radziwiliszek Andrius Abromavičius z małżonką. Przybyli również z Litwy: delegacja Oddziału Wędziagolskiego Związku Polaków na Litwie z prezesem Ryszardem Jankowskim i wiceprezeską Leonią Piotrowską oraz Antanas Narvidas z Laudy.

Czytaj więcej: Pro memoria Henrykowi Sienkiewiczowi w Sejnach.

Patronat nad konferencją przyjęli: Starosta Sejneński Piotr Franciszek Alszko, Sejneńskie Towarzystwo Opiieki nad Zabytkami i Parafia Rzymsko-Katolicka w Sejnach. Jednostkami wspierającymi przedsięwzięcie były: Narodowe Centrum Kultury, Związek Gmin Wiejskich Województwa Podlaskiego, Wójt Gminy Puńsk, Wójt Gminy Krasnopol, Wójt Gminy Giby, Wójt Gminy Sejny, Filmosfera Tadeusza Bystrama.

Wystąpienie dra Jana Skłodowskiego / Fot. Lechomir Domaszewicz Konferencję rozpoczęło wystąpienie historyka i badacza Kresów, dra Jana Skłodowskiego, który odegrał zasadniczą rolę w organizacji Roku Sienkiewiczowskiego na Litwie. Zawierało ono zrąb zagadnień, które stanowiły przedmiot zainteresowania organizacji włączonych we współpracę polsko-litewską.
Tytułem wprowadzenia dr Jan Skłodowski szeroko zarysował historyczny kontekst stosunków polsko-litewskich, które ukształtowały sytuację znaną z Potopu Henryka Sienkiewicza. Historyczny wykład objął omówienie szeregu unijnych związków Polski (Korony Polskiej) i Litwy (Wielkiego Księstwa Litewskiego), poprzedzających ten moment w dziejach – literacko zmitologizowany, jak i akty późniejsze - unie w: Krewie, wileńsko-radomska, horodelska, grodzieńska, mielnicka, przywilej bielski, lubelska, Konstytucja 3 Maja i Zaręczenie Wzajemne Obojga Narodów.

Szczególne znaczenie nadał dr Jan Skłodowski unii horodelskiej (1413), która miała też istotne znaczenie dla Sienkiewiczowskiej interpretacji polsko-litewskich dziejów. Autor Trylogii niejednokrotnie odwoływał się do postanowień praojców zapisanych w akcie unijnym, wskazując go jako szczytne osiągnięcie polityczne. Treść preambuły tego aktu przypomniał dr Skłodowski jako „ważne przesłanie budowania jedności i zgody w stosunkach obu narodów”:

„Miłość tworzy prawa, rządzi królestwami, zakłada miasta, prowadzi do dobrego stanu Rzeczypospolitej, wydoskonala cnoty cnotliwych, a kto nią pogardzi, ten wszystko utraci. Dlatego też my wszyscy zebrani — prałaci, rycerstwo i szlachta Korony polskiej, chcąc spocząć pod puklerzem miłości, i przejęci pobożnem ku niej uczuciem, złączyliśmy się i związali, a niniejszym dokumentem stwierdzamy, że łączymy się i wiążemy nasze domy i rody, nasze rodziny i herby ze wszystką szlachtą i bojarami litewskimi tak, by odtąd i po wsze czasy mogli się posługiwać tymi naszymi herbami i godłami, jakie posiadamy od naszych ojców i przodków, by ich używali jako świadectwa prawdziwej miłości tak, jak gdyby je dziedzicznie po swoich własnych przodkach posiedli. Niech się więc łączą z nami w miłości oraz braterstwie, i niech będą nam równi wspólnością herbów tak, jak nimi już są wspólnością wiary, praw i przywilejów”.

Jako rzecznik i realizator deklaracji twórców unii horodelskiej, jak i Henryka Sienkiewicza, który je upowszechniał w słowie i wcielał w czyn, dr Jan Skłodowski zrelacjonował wydarzenia, które świadczyć mogą o kontynuacji idei. Poprzedził swoją opowieść wykładem na temat tradycji kulturowej, utrwalonej w arcydziełach literackich: Panu Tadeuszu Mickiewicza i Potopie Sienkiewicza. W prezentacji wartości dworu szlacheckiego i zaścianków szlacheckich na Litwie w obu wizjach artystycznych podkreślił dr Jan Skłodowski wspólny kontekst historyczny utworów, który wywarł wpływ na wymowę ideową dzieł. W związku z tym uznał badacz Sienkiewicza za kontynuatora Mickiewicza w ukazaniu problematyki polsko-litewskiej czasu walki z najeźdźcami.

Z relacji z organizacji uroczystości na Laudzie w 2016 r. uczestnicy spotkania poznali fakty i kulisy działań, jakie Wystąpienie dra Jana Skłodowskiego / Fot. Lechomir Domaszewicz zaowocowały upamiętnieniem, Henryka Sienkiewicza jako piewcy Laudy w Wodoktach i Bystrampolu. Dr Jan Skłodowski w czasie wielokrotnych wypraw na Kresy nawiązał kontakty, dzięki którym doszło do współpracy z litewskimi środowiskami. Inicjatywę umieszczenia tablicy poświęconej Henrykowi Sienkiewiczowi w Wodoktach wyraził już w 2013 r. podczas spotkań na Laudzie, gdy współpracował ze Związkiem Polaków na Litwie w oddziale w Wędziagole. Zaprosił przedstawicieli Sejneńskiego Towarzystwa Opieki nad Zabytkami w 2015 do Wędziagoły i do Wodoktów na pierwsze robocze spotkanie z władzami lokalnymi z Szczedrobowa i Radziwiliszek. W ten sposób została nawiązana współpraca z Sejneńskim Towarzystwem Opieki nad Zabytkami, która zaowocowała szeregiem materialnych aktów w roku 2016. Dr Jan Skłodowski, inicjując umieszczenie tablicy w Wodoktach, wykonał jej projekt, zredagował tekst, wybrał model do wykonania plakiety-medalionu (wg modelu z Muzeum w Woli Okrzejskiej). Przy współpracy z Fundacją Pomoc Polakom na Wschodzie przygotował projekt uroczystości, kosztorys i zapewnienie finansowania przez stronę polską i litewską. Nawiązanie współpracy w tym projekcie z Ministerstwem Kultury i Dziedzictwa Narodowego pozwoliło uzyskać sfinansowanie tablicy pamiątkowej dla Wodoktów. Tablica została umieszczona na ścianie kościoła w Wodoktach staraniem Sejneńskiego Towarzystwa Opieki nad Zabytkami; została ona wykonana przez zakład kamieniarski Wojciecha Puczyłowskiego w Krasnopolu k. Sejn. Życzliwie wspołpracę podjął proboszcz parafii w Szczedrobowie i kościoła filialnego w Wodoktach, ks. Remigijus Jurevičius.

 / Fot. Lechomir Domaszewicz  / Fot. Lechomir Domaszewicz  / Fot. Lechomir Domaszewicz

Wybrane dla Ciebie:




Komentarze (0):

Jeśli chcesz dodawać komentarze, musisz się zalogować.

Najpopularniejsze

Copyright 2017 Wiadomosci24.pl

Korzystamy z cookies i local storage.

Bez zmiany ustawień pliki są zapisywane na urządzeniu. Więcej przeczytasz tutaj.