O skandynawskich kryminałach mówi się ostatnio bardzo dużo. Polskie wydawnictwa prześcigają się w wydawaniu coraz ciekawszych pozycji pisarzy z północnej części Europy. Jak spośród tego wysypu powieści, wybrać najciekawsze i najbardziej godne uwagi? Artykuł, który za chwilę przeczytacie, być może Wam w tym pomoże. Henning Mankell (autor kultowego cyklu o detektywie Kurtcie Wallanderze) sprzedał już ponad 20 milionów egzemplarzy swoich książek przełożonych na 35 języków. Dlaczego kryminał skandynawski stał się tak popularnym gatunkiem literackim? Trudno jest jednoznacznie odpowiedzieć na to pytanie. Być może chodzi tutaj o specyficzny północny klimat, idealny do opisywania zbrodni? A być może dlatego, że pod płaszczem kryminalnej intrygi, powieści te poruszają ważne problemy polityczne i społeczne?
Wybór pięciu najlepszych skandynawskich kryminałów nie jest łatwy. Spróbuję jednak wyselekcjonować te najoryginalniejsze i zarazem najbardziej charakterystyczne.
Stefán Máni i Statek – czyli islandzka bomba
Frachtowiec „Per Se" płynie z Islandii do Surinamu. Jego załoga to dziewięciu mężczyzn, z których każdy coś ukrywa, a tylko jeden z nich zna prawdziwą historię statku. Okręt traci łączność ze światem i zaczyna dryfować w nieznane. Zdani na siebie marynarze muszą podjąć walkę z żywiołem, własnymi słabościami i czającym się straszliwym losem… - oto fabuła tej powieści w pigułce.
A jest to powieść mroczna i hipnotyzująca. Brutalne morderstwo, mafijne porachunki, sabotaż, atak piratów – to tylko niektóre atrakcje, które czekają na czytelnika. Stefán Máni zabiera nas w koszmarny rejs dla prawdziwych twardzieli, od którego potwornie trudno się oderwać.
Powieść Mániego łączy kilka gatunków literackich. Jest zarówno mrocznym thrillerem, kryminałem jak i dramatem psychologicznym. Choć nie jest to modelowy kryminał, powieść ta została nagrodzona Blood Drop i nominowana do Szklanego Klucza, przyznawanego najlepszemu kryminałowi skandynawskiemu.
Jest to książka na tyle oryginalna, że uznałem, iż powinna otwierać to zestawienie. Máni napisał ją w 2006 roku, lecz dopiero teraz ukazała się w Polsce nakładem wydawnictwa W.A.B. I bardzo dobrze, że tak się stało, bowiem "Statek" to mocna pozycja, która powinna zainteresować nie tylko maniaków gatunku.
Tutaj opis powieści Statek