Szczecin: Nowe wykorzystanie zabytkowych wieży ciśnień

Dodał(a): Zdzisław, Wincenty Sadowski
2010-01-24 20:44
Odsłon: 4705
Komentarzy: 1

Tagi:

W każdym większym mieście są wieże ciśnień służące dawniej do zapewnienia stabilnego ciśnienia w wodociągach.

Dawna wieża cisnień na Wzgórzu Hetmańskim, obecnie kościół pw. Matki Boskiej Jasnogórskiej / Fot. Wincenty Sadowski

Wieża ciśnień to budynek w formie wieży, na którego szczycie pod dachem znajduje się zbiornik wodny. Wieża ciśnień była umieszczana zwykle na szczycie góry, wzniesienia, cechował ją estetyczny, oryginalny wygląd. Wieże ciśnień budowano nie tylko do zasilania wodociągu w mieście, budowano też wieże ciśnień w zakładach, które zużywały większe ilości wody np. w kopalniach, gazowniach itp., na stacjach kolejowych budowano też wieże ciśnień do zasilania parowozów.

Wieża ciśnieniowa na Niemierzynie, remontowana na zaklad odnowy biologicznej dla pań / Fot. kapitel (prawo do użycia bez ograniczeń)

Większość wieży ciśnień została zbudowana według wszelkich kanonów obowiązującego stylu w architekturze (np. neogotyk) i nierzadko są arcydziełami. Niektóre są surowymi zbiornikami wodnymi bez żadnej dodatkowej obudowy. Obecnie wieże ciśnień prawie całkowicie zostały wyparte przez hydrofory i ewentualnie pozostały głównie jako awaryjne źródło wody (do celów przeciwpożarowych), gdyż mogą dostarczyć stosunkowo dużo wody przy całkowitym braku zasilania.

Niszczejąca mniej efektowna wieża ciśnień na ul. Potulickiej / Fot. kapitel (prawo do użycia bez ograniczeń)

Zastąpienie wieży ciśnień przez hydrofory i wyzbywanie się mienia nieprodukcyjnego przez zakłady podczas transformacji ustrojowej, spowodowało, że większość wieży ciśnień (i nie tylko) stało się "bezpańskimi obiektami" i niszczało.

Podobnie było z wybudowaną w 1865 r. wieżą ciśnień na Wzgórzu Hetmańskim w Szczecinie.
Był to szesnastoboczny tambur o wymiarach: średnica 37,8 m, wysokość 14 m, wzmocniony 16 przyporami na całej wysokości tamburu i przykryty stożkowym dachem. W 1866 r. do sieci wodnej działającej w wieży ciśnień podłączone były 144 domy, a w 1867 r. już 586 domów. Do wodociągów podłączono m.in. fontannę na pl. Orła Białego. W 1892 r. do sieci było podłączonych 1530 domów mieszkalnych (68 procent domów w mieście).

Zobacz także: