Wiadomości24 > Kultura > "Tęsknię za tobą, Żydzie" - wywiad z Rafałem Betlejewskim

Pozycja materiału w rankingach:

#12729 wg odsłon (tygodniowy)

12729 miejsce

Dział: Kultura

Ocena: 112pkt

Oceń:

"Tęsknię za tobą, Żydzie" - wywiad z Rafałem Betlejewskim

Dodał(a): Rafał Gdak
2010-01-20 21:51
Odsłon: 26640
Komentarzy: 79

Tagi:

Rafał Betlejewski jest artystą znanym przede wszystkim z akcji "A ja, czy poszedłbym?". Jego billboardy przedstawiające uczestników Powstania Warszawskiego wraz z ich historiami, mocno oddziaływały na wyobraźnię w kontekście postawionego na każdym z nich tytułowego pytania. Nowa akcja "Tęsknię za tobą, Żydzie!" ma zwrócić uwagę odbiorców na fakt utraty przez nasze społeczeństwo jego integralnej części, jaką byli polscy Żydzi, których pochłonęło piekło Holokaustu.

Kapliczka, w której zamiast figury Matki Boskiej stoi stary telewizor, 2 bm. na ulicy Filtrowej w Warszawie. Instalacja znajduje się przed domem artysty Rafała Betlejewskiego. / Fot. PAP/Paweł Supernak

Co skłoniło Pana do zorganizowania akcji "Tęsknię za tobą, Żydzie!"? Czy główną motywacją było przełamanie stereotypu Żyda w kontekście antysemickich haseł, które często możemy przeczytać na murach?
Głównym motywem jest moje uczucie tęsknoty wynikające z uświadomienia sobie skali utraty. Przełamywanie stereotypów interesuje mnie tylko o tyle, o ile wzmaga wydźwięk akcji i stanowi po prostu jej społeczny wymiar. Pisząc na ścianie czy na zdjęciu: "Tęsknię za tobą, Żydzie!" nie przełamuję żadnych swoich uprzedzeń, nie wykręcam sobie ręki, po prostu tak czuję. Sądzę, że dla świadomego Polaka synonimem słowa zagłada, powinno być słowo utrata. Ma pan jednak rację, że sam fakt, iż Polak wypowiada publicznie takie zdanie, może być dla wielu osób szokujące.

Za początek akcji można uznać namalowanie siedmiometrowego napisu na jednym z murów na warszawskiej Woli. Z tego, co wiem śledził Pan jego dalsze losy - co wynika z tej obserwacji?
Pierwszy napis namalowałem na Powiślu we wrześniu 2009 roku. A pierwsze zdjęcia zrobiłem w roku 2006. Napis na warszawskiej Woli powstał w październiku i rzeczywiście stała się z nim rzecz ciekawa, gdyż po kilku dniach nieznana mi osoba pieczołowicie zamalowała słowo "Żydzie!", litościwie pozostawiając rozbrojone: "Tęsknię za Tobą".

Akcja rozpocznie się na dobre od 27 stycznia czyli Międzynarodowego Dnia Pamięci Ofiar Holocaustu i ma dotyczyć tych polskich miast, w których Żydzi stanowili dużą część populacji - czyli m.in. Lublina, Łodzi i Białegostoku. Proszę powiedzieć, jak Pan wyobraża sobie rozwój tego przedsięwzięcia i w jaki sposób planuje Pan zaktywizować ludzi do wzięcia w nim udziału?
Dobre pytanie. Postrzegam się jako artystę, więc moja rola w przedsięwzięciu powinna sprowadzić się do produkowania treści podlegających ocenie i interpretacji widza. W tym moje prace mogą być najbardziej aktywizujące. Gorzej widzę się w roli społecznika, który próbuje prowadzić dialog międzykulturowy, lub uprawiać publicystykę społeczną, przedstawiając argumenty za i przeciw, zmieniające postawy itd. Chciałbym, żeby tę część odpowiedzialności za projekt przejęły inne osoby, które - mam nadzieję - pojawią się w trakcie rozwoju akcji. Mam nadzieję, ze portal www.tesknie.com przyciągnie takie osoby.

Zobacz także:

OFFline profil autora

Autor: Rafał Gdak

Artykuły (775) Galerie (89) Średnia ocen (3.92)

Miejscowość: Lublin | Kraj: Polska

Ostatnie artykuły autora:

Pozycja autora w rankingach:

Dodaj do

Zobacz inne materiały

NAGRODA TYGODNIA

Komentarze: 79

Sortuj komentarze:

Wiesław Tuszyński 27.01.2010 17:30

Ocena:

Kto by tam tęsknił za narodem wygnanym a ostatnio nic lepszym od faszyzmu zachłanność tej rasy nie zna granic[Palestyna] wojny na B.Wschodzie to tylko część tej gorszej strony żyda

Komentarz został ukrytyrozwiń

Ewa Szafranowicz 25.01.2010 16:00

Ocena:

Nie będę "bredziła" znaczy "wchodziła w dyskurs" z treścią artykułu. Materiał przygotowany super, cieszę się, że mam się od kogo uczyć warsztatu.

Komentarz został ukrytyrozwiń

Rafał Gdak 25.01.2010 11:40

Ocena:

A tu jeszcze więcej zdjęć: http://tesknie.com/index.php?id=17

Komentarz został ukrytyrozwiń

Jadwiga Kowalczyk 25.01.2010 11:28

Ocena:

A tu fotka muru z napisem: http://warszawa.gazeta.pl/warszawa/1,95190,7468949,Nowa_akcja_znanego_artysty___Tesknie_za_toba__Zydzie__.html

Komentarz został ukrytyrozwiń

Jadwiga Kowalczyk 25.01.2010 11:23

Ocena:

I dementi. Wszystkiemu winien dziennikarz: http://wiadomosci.gazeta.pl/Wiadomosci/1,80277,7490317,Bp_Pieronek__Szoah_jako_zaglada_tylko_Zydow_to_ich.html

Komentarz został ukrytyrozwiń

Agnieszka Wojewoda 25.01.2010 09:18

Ocena:

Tyle że Żydzi nie ginęli za czyny, tylko za geny. Warto o tym pamiętać.

A polityczne wykorzystywania Holocaustu? Nie rozumiem, dlaczego od Żydów oczekuje się większej szlachetności, niż od innych nacji.

Komentarz został ukrytyrozwiń

Rafał Gdak 25.01.2010 08:23

Ocena:

Bo to pokolenie "mało internetowe", że się tak wyrażę - niewątpliwie takie relacje Panie Wojtku byłyby cenne. A w tej wypowiedzi, którą Pan przytoczył, jest jakaś głęboka prawda - byli i są źli Żydzi i dobrzy Żydzi, podobnie jak źli i dobrzy Polacy, Niemcy, Francuzi etc...

Komentarz został ukrytyrozwiń

Wojciech Arciszewski 25.01.2010 08:08

Ocena:

Obserwuję, że w tego typu nostalgicznych klimatach o przedwojennych Żydach ,najmniej jest głosów pokolenia, które pamięta tamte czasy, bo żyło wśród lub tuz obok społeczności żydowskich. Gdy zapytałem znajomego starszego mężczyznę o przedwojenne relacje Polaków i Żydów (mieszkał w Lublinie) , powiedział mi:
" Byli dobrzy Żydzi i źli Żydzi, ale zawsze żyli w swoim świecie.Wiesz to trochę przypomina współczesne relacje z Cyganami, tyle tylko że Żydów było dużo dużo więcej."

Komentarz został ukrytyrozwiń

Jadwiga Kowalczyk 25.01.2010 08:07

Ocena:

Masz rację; sądze, że wypowiedź bp.Pieronka będzie przedmiotem ostrych komentarzy.
Niektóre kręgi tworzą "obleżona twierdzę" i w naszej historii; działania takie nie przysparzają w ogolnym odczuciu sympatii, czego nie dostrzegają ludzie, zamykajacy sie w tej twierdzy.

Komentarz został ukrytyrozwiń

Rafał Gdak 25.01.2010 07:47

Ocena:

Faktem jest Jadwigo, iż stworzono w niektórych kręgach, coś w rodzaju "religii holokaustu" - tyle że w błędzie jest bp Pieronek, nazywając Shoah wymysłem, bo to nadużycie i to daleko idące. Problem polega na tym, iż świat po holokauście nie mógł być taki jak przed nim, dlatego nabrał on cech, których w swej istocie nie miał. Stał się religią w tym sensie, że zastąpił Boga i stał się jego antytezą, ale też z oczywistych powodów nie wnosi żadnych czynników afirmacyjnych. Podobnie jak nie da się uprawiać na dłuższą metę polityki na elektoracie negatywnym, tak holokaust, jako czynnik mający jednoczyć Żydów jest nie do przyjęcia. Tworzy się rodzaj oblężonej twierdzy, bo pamięć stała się główną motywacją i motorem działań. To tak jakby całą polską historiozofię oprzeć na Katyniu - porównanie nienajlepsze ze wzgledu na skalę, ale stanowiące krwawiącą ranę całego narodu. Z drugiej strony, skoro wynikiem holokaustu było wytrzebienie ogromnej części całego narodu, któż, jak nie ten naród ma stać na straży pamięci - problem jest więc wielowymiarowy.

Komentarz został ukrytyrozwiń