Wiadomości24 > Cywilizacja > Historia > Zapomniane mity ze Skandynawii

Pozycja materiału w rankingach:

#8811 wg odsłon (tygodniowy)

8811 miejsce

Dział: Historia

Ocena: 30pkt

Oceń:

Zapomniane mity ze Skandynawii

Dodał(a): Marta Czarnik
2008-01-20 23:29
Odsłon: 12672
Komentarzy: 8

Tagi:

"Mitologia Greków i Rzymian" jest powszechnie znana i czytywana w szkołach. Któż z nas nie zna przygód Syzyfa, Prometeusza, Herkulesa czy Tezeusza. A ilu z nas potrafi wymienić postaci z mitologii skandynawskiej, hinduskiej czy celtyckiej?

"Starożytni Grecy byli twórcami najwspanialszej mitologii europejskiej. Nowy wyraz mythologia wprowadził ok. 400 roku przed Chr. ateński filozof Platon dla odróżnienia wymyślonych relacji o działaniach bogów od wiernych opisów zjawisk zarówno w charakterze nadprzyrodzonym, jak i dających się wyjaśnić w sposób racjonalny" ("Podręczna encyklopedia mitologii", pod red. Doroty Nowak i Piotra Warsińskiego).

Mitologia jest zbiorem mitów, czyli opowieści o bogach, herosach, ludziach i zwierzętach. Mity odgrywają niezwykle istotną rolę w kulturze i literaturze wszystkich krajów. Z nich czerpali inspirację poeci, malarze, rzeźbiarze czy muzycy, tworząc w ten sposób kanony piękna. Również współcześni pisarze często sięgają do mitologii, by w ten sposób ubarwić swoje opowieści. Najczęściej oczywiście spotkać się z tym można w książkach fantasy. Jedna z najpopularniejszych serii przygód - o Harrym Potterze - pełna jest takich mitologicznych wstawek. Weźmy np. postać centaurów, żyjących w Zakazanym Lesie. Centaury znane są w mitologii greckiej jako dziwne stworzenia, z ludzką głową, torsem i rękami, a końskim tułowiem i nogami. Znane były ze swego rozwiązłego trybu życia i upodobań alkoholowych. W książce o młodym czarodzieju oczywiście zostały one przedstawione w całkiem inny sposób, lecz motyw główny pozostał. Na stałe do języka użytkowego weszły takie wyrażenia, jak: "syzyfowe prace", "stajnie Augiasza", "róg obfitości", "nić Ariadny" i inne. Często zapomina się jednak, że oprócz popularnych mitologii Greków i Rzymian są jeszcze inne, równie fascynujące i inspirujące...

Jakie są mity skandynawskie?
"Świat mitów skandynawskich wydaje się bardzo bogaty. Zarówno bogowie, jak i bohaterowie lubili przygody i mieli ich bez liku. Akcja mitycznych opowieści rozgrywała się w niebiańskiej siedzibie bogów, w świecie podziemnym lub nawet w krainie ludzi" ("Mitologie świata, Ludy Skandynawskie", wyd. Rzeczpospolita).

Złote jabłka były źródłem wiecznej urody i zdrowia. ; http://pl.wikipedia.org/wiki/Grafika:Idun_and_the_Apples.jpg / Fot. public domain

Jednym z najciekawszych mitów skandynawskich jest mit o magicznych jabłkach wiecznej młodości. Ich właściwością było to, że w trakcie jedzenia ich ilość w ogóle się nie zmniejszała. Poza tym każdy, kto jadł te jabłka pozostawał młody, silny i zdrowy. Przypomina to trochę działanie kamienia filozoficznego, z tą różnicą, że kamień poza nieśmiertelnością dostarczał także złota. Opowieść o złotych jabłkach jest pełna idyllicznych elementów, nie brakuje też chwil grozy. Ważny jest jednak uniwersalny symbol jabłka, który obecny jest w innych mitologiach. Jabłko powszechnie jest uważane za symbol zdrowia i piękna. W Biblii jabłko stało się symbolem grzechu, a więc ma raczej negatywne znaczenie. Podobny wydźwięk ma także historia z mitologii greckiej, kiedy bogini niezgody - Eris - rzuciła jabłko z napisem "dla najpiękniejszej", co jak wiadomo stało się powodem kłótni i poniekąd wybuchu wojny trojańskiej. Za to ogromną wartość miało jabłko w mitologii celtyckiej, wg której wyspa jabłek - Avalon - była krainą rozkoszy. Jeden owoc, a tyle znaczeń...

Baldur - bóg sprawiedliwości, czystości i dobra

W mitologii skandynawskiej jednym z ważniejszych mitów jest ten o zabiciu Baldura, niesie on bowiem ze sobą ponadczasowe znaczenie - zapowiada koniec istniejącego świata i nastanie nowego. Baldur zginął w wyniku podstępu, który uknuł Loki - najbardziej psotny i najmniej przewidywalny bóg, mistrz iluzji. Śmierć Baldura przyjęto za złą wróżbę - był on uważany za istotę bez skazy, zawsze życzliwy i kochany. Wkrótce świat zaczął domagać się pomsty. Loki został surowo ukarany - pęta, którymi go związano były przemienionymi w żelazne powrozy jelitami jego syna. Zaś jad kapiący na głowę skazańca powodował u niego tak silne bóle, że aż ziemia drżała...

Mitów skandynawskich jest naprawdę mnóstwo. I choć można w nich się doszukać analogii z mitologią Greków, to ich lektura jest niezwykle ciekawa i zajmująca. Miłośnicy mitów - nie możecie opuścić tak znaczącej lektury. Choć oczywiście mogą one być inspiracją dla każdego...

OFFline profil autora

Autor: Marta Czarnik

Artykuły (18) Galerie (0) Średnia ocen (4.75)

Wiek: 25 | Miejscowość: Katowice | Kraj: Polska

O mnie: Literatura otwiera drogę do wielu umysłów. Jest potężną siłą, a zagłębianie się w nią jest jedną z moich największych pasji:)

Ostatnie artykuły autora:

Pozycja autora w rankingach:

Najwyżej oceniane (527)
Największa liczba odsłon (533)

Dodaj do

Komentarze: 8

Sortuj komentarze:

Paweł Kołodziejski 17.09.2010 13:53

Ocena:

Brdzo konkretne tematy

Komentarz został ukrytyrozwiń

Barbara Chocianowicz-Markiewicz 21.01.2008 18:59

Ocena:

Marto masz rację, że o mitach słowiańskich się także zapomina ale chyba mimo wszystko są bardziej znane niż skandynawskie.

Komentarz został ukrytyrozwiń

Marta Wieszczycka 21.01.2008 00:45

Ocena:

+ za to, że zwracasz uwagę na istnienie innych mitologii. Smutna jest nasza nieznajomość większej części mitologii europejskiej, w tym także całkowite zapomnienie mitów słowiańskich.

Komentarz został ukrytyrozwiń

Marta Czarnik 20.01.2008 20:34

Ocena:

No dokładnie - gdybym chciała opisać wszystko pewnie nikt by tego do końca nie doczytał:) Fajnie, że to Wam się podoba:) Pozdrawiam:)

Komentarz został ukrytyrozwiń

Barbara Chocianowicz-Markiewicz 20.01.2008 18:24

Ocena:

plus za temat, choć czuję pewien niedosyt - może dlatego, że mam przysłowiowego hopla na punkcie mitologii skandynawskiej, z drugiej strony jest tak jak napisał Paweł - temat jest tak rozległy, że trudno go wyrazić w krótkim artykule:)

Komentarz został ukrytyrozwiń

Tomasz Jośko 20.01.2008 13:59

Ocena:

Ciekawe

Komentarz został ukrytyrozwiń

Paweł Mazur 20.01.2008 10:44

Ocena:

a plus za temat i sposób opisania

Komentarz został ukrytyrozwiń

Paweł Mazur 20.01.2008 10:43

Ocena:

Podoba mi się, chociaż temat jest tak rozległy, że trudno go wyrazić w dość krótkim artykule. Co co podobieństw w kwestii mitologii, czy ogólnie wierzeń, to jest pewne naturalna kolej rzeczy. Ludy mieszały się, przenosiły i dzieliły się swoją kulturą (czasem siłowo). Często pewne grupy ludzi, przystosowywały do swoich warunków pewne "mity", czyli pewien sposób na wytłumaczenie tego co ich otacza.

Komentarz został ukrytyrozwiń